دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

از قهرمان‌سازی تا نقد تاریخی؛ بازخوانی کارنامه رهبران در شش…

 نویسنده: مهرالدین مشید بزرگ‌نمایی رهبران؛ ناسپاسی به آرزو های مردم افغانستان رخدادهای…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی(بخش۲)

علی میرفطروس -« عربِ بادیه نشین را رها کن و او…

پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب سره، چې د…

پیام هستی

رسول پویان ز قلب هستی پیامی بـه گوش دل گفتند چه خوش…

افغانستان در آستانه بحران چند لایه؛ ابتکار خروج از جنگ

 نویسنده: مهرالدین مشید چه کسی باید ابتکار خروج از جنگ را…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت دوم: از هویت تا قدرت؛ چگونه یک سازمان خود…

نیهلیسم؛ محصول شکست سیاسی یا فردی؟

Nihilism. آرام بختیاری نیهلیسم یعنی پوچی، انفعال، زوال، بطالت، و فاقد هدف.  نیهلیسم…

گزیده‌ی اشعار شرمین ولی

اشعار کتاب اندوه ارغوانی یک سیب گزیده‌ی اشعار شرمین ولی مترجم: زانا کوردستانی (۱) پاییز…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت اول: مسئله فقط امیر نیست وقتی درباره طالبان صحبت می‌کنیم،…

بعد از ضربه چه می‌ماند؟

افغانستان و منطقه در عصر جنگ‌های فرسایشی Wahidullah Noorzai — Former…

دل دادن و دل بردن!

امین الله مفکر  امینی                2026-25-09 دلـــــدادن ودل بردن ودل بستن نباشد…

ایدئولوژی سایه ای سنگین برفراز اندیشه ها

 نویسنده: مهرالدین مشید              زنجیر های ناپیدای ایدئولوژی  انسان موجودی معناجو است. او…

علم ګل سحر

له ګران علم ګل سحر سره، چې د علم او…

فاصله میان قدرت و اثر

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist…

چند شعر کوردی با ترجمه 

چوون خەم و پەژارە  وڵاتمی داگیرکرد دەسوری داکوو دڵخۆشیان خەسان. ◇ در این سرزمین  غم حاکم…

نورستان؛ از خاطره یک جنگ تا آغاز یک دوره تاریخ

 نویسنده: مهرالدین مشید آغاز دوباره درگیری‌ها در منطقه کامدیش نورستان، خاطره…

افغانستان میان مهندسی قدرت و بازی امنیتی طالبان و پاکستان

 نویسنده: مهرالدین مشید درگیری طالبان  با مردم؛ فرار از حل بحران…

اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا

طرح دوسیه ۹۷ ملیونی اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا شامل…

«
»

په اوسنیو شرایطو کې افغانانو ته څه په کار دي ؟

قدر منو او معززو هيوادوالو، لکه څرنګه چه ټول پوهیږو، د ډیموکراسې اصطلاح زموږ ترمینځ ښه ونه چلیده او نه مو ورباندې سرونه  خلاص شول یا خو دا ژبه په غلطو لارو او سیاستونو عملې شوه او یا خو دا چه زموږ د مرض دوا اصلاً نه وه، ځکه ديموکراسي په افغانستان کي د افغانانو له پاره بايد د هضم وړ وي او زموږ د خلکو عقايد ، رسوم ، عنعنات او خاصتا زموږ په ديني او شرعي احکامو غلطه او ناوړه اغيزه و نه کړي ، که نه نو حکومتونو ورته ډیرې منډې ترړي وکړي  او ډير مصارف ورته وشول خو بر عکس تاوانونه يي بعضي کسانو ته هم ورسول  چي  بل آخره کومه  مثبته نتیجه یې ورنکړه.
په هر حال چه ونه شوه خو ونه شوه، راځې نور ددې لاري او خصوصاً  په ناکامه لار تګ بند کړو، یو نوې فکر وکړو او د وخت  او شرايطو سره سم خپلو ملي، اسلامي او انساني ارزښتونو ته په کتلو یو داسې ستراتیژي یا لاره غوره کړو چه ټول په کښې ځانونه ووینې او د زړه له اخلاصه ورکې ورګډ شي.
که په ځيره موجوده په اصطلاح سیاسي مشرانو ته وګورو او تر کومه چه ددوې پټې او ښکاره خبرې اورو، نو دا ټول هسې اوتې بوتې او د وخت ضیاع ده ، که ورته منتظر او لاس تر زنې کښینو خداې ناخواسته یو ځل بیا د نوي یمي لسیزي په شان د یوې سترې غمیزې سره مخ نشو او بیا د تیر په څیر ددنیاوالو له پامه ونه غورځو چه بیا راپورته کیدل شاید ډیر کلونه ونیسي.
زما او زما په شان یو شمیر ډیر سپین ږیري او باتجربه کدرونه چه د خپل هیواد ډیرې تودې او سړې يي لیدلي، په وار وار لويدلي یو، ځوریدلي یو او دهجرت او دربه درې خورا سختې ورځې مو تر سر تیري کړي دي، دې نتیجې ته رسیدلي یو چه په اوسنیو حالاتو کې یوازینې متفاوته، امیدبخشه او د حساب وړ نوي اميد بښونکي  خبره او غږ د سیاست ډګر ته د سيد نورالله جليلي راوتل دي  .
نوموړي په لنډه موده کې داسې مفاهیم او  موضوعات مطرح کړل کوم چی د اکثریت افغانانو د پام وړ وګرزيدل حتی هغو خلکو چه دده د ظاهر او دریشي سره هم نه وو جوړ، دده خبرو ته غوږ کیښود او متوجه شول چه ښاغلې جلیلي د وطن له پاره یوه خاصه انګیزه او د وطن سره خاصه مينه لري او غږ یې د نورو ټولو غږونو سره متفاوته او امید بخشه دې، حتې طالبان چه تر ټولو سخت دریځه او نه پخلا کیونکی ډله ده ډاکټر جلیلي ته لاس په غاښ شول او دده ملاتړ ئې وکړ.
نو ددي ځوان، روشنفکره، بادرده او خصوصاً با انرژې سیاسې مشر خبرو ته باید په ګډه غوږ کیږدو او دا ومنو چه هغه محور چه موږ ټولو ته په فعلي شرایطو کې د منلو او اعتماد وړ دې او کولاې شي چه موږ ټول په یو واحد فکر راجمع کړي هغه فقط ډاکټر سیدنورالله جلیلي دې اوبس.
ډاکټر سیدنورالله جلیلي هغه څوک دې چه خپل ټول عمر یې په افغانستان کې تیر کړې او حتې په سختو کورنیو جنګونو او سختو شیبو کی یې هم خپل هیواد نه دې پری ایښې ، خارجي ښځه او پاسپورت نلري، د کوم هیواد د جاسوسې تور ورباندې نشته، حلیم او پوه مسلمان او د ساداتو له منورې کورنې څخه دې لاس يي په رشوت او د خلکو په وينو ککړ نه دي ، په دیني او عصري علومو سمبال دې، د هیڅ سیاسي ګوند غړیتوب نه لري، پوره زحمتکشه او په کاروبار پوه دې، ډارن نه دې او د هر ډول مسوليت جوګه دي  د وطن او خلکو لپاره د خطر منلو ته تیار دې.
راځې د موُقت ولسمشر په توګه دغو نوي ځوان ته د کار زمينه مساعده کړو او ټول په یو غږ د یو سرلوړي او سوکاله افغانستان په هیله دده ترشا ودریږو او خپل مسولُیت د خپل راتلونکې نسل په وړاندې ترسره کړو چي هغه د سياست ډګر ته د ډاکټرسیدنورالله جلیلي راوتل دي.