فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌ های ازدست‌ رفته و توطئه‌های پی‌درپی

 نویسنده: مهرالدین مشید از کودتای داوود تا بازگشت طالبان؛ افغانستان در…

سیاسي سیستم– سیاسي فعالان او ډلې

نور محمد غفوری (دریمه برخه) ۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری د لومړي څپرکی: سیاسي سیستم(دوهمه برخه) ۳.  د سیاسي…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (3)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...انسان تنها موجودی نیست که…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

وحیدالله نورزی بنیان‌گذار NIDA | افسر ارشد سابق ANP/ANCOP | استراتژیست…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری ځانګړتیاوې، داخلي جوړښت او د فعالیت څرنګوالی سریزه انسانان په…

«
»

پاکستان پر ځان خوله لګوي،  يا خپل ساتلي مار ټک ورکړ؟

 

له يوې نسبتاً اوږدې آرامۍ وروسته تيره ورځ د پاکستان په سند آيالت د سیهون په سیمه کې د لال شهباز قلندر زیارت کې برید وشو چې څه د پاسه ۸۰ تنه یې ووژل او له ۲۵۰ تنو يې زيات ټپيان کړل. د پاکستان د لومړي وزیر د بهرنیو اړیکو سلاکار سرتاج عزیز وايي چې د سند برید د جماعت الاحرار ترهګرې ډلې کړی چې په خبره یې افغانستان کې پټنځایونه لري. عزیز د افغانستان د ملي امنيت د شورا سلاکار ښاغلي اتمر ته ویلي هغوی خواشیني دي چې ولې افغان حکومت “د پاکستان له پرلپسې غوښتنو سره بیا هم د دغې ډلې پر ضد اقدام نکوي”. پاکستان له دغه برید ورسوته افغانستان ته تللې لارې او دروازې وتړلې. دا په تيره اونۍ کې لومړی بريد نه دی چې په پاکستان کې ترسره کيږي بلکې له دې وړاندې د سلواغې په ۲۷ مه په قبايلي سيمې مومندو ایجنسۍ کې ځانمرګی بريد وشو چې پنځه تنه په کې ووژل شول، په ورته مهال بل بريد په پېښور کې يوه روغتون ته نېږدې بمي چاودنه وه چې ٢ تنه يې ووژل. همداراز له دغو بريدونو دوی ورځې وړاندې په لاهور ښار کې د ولايتي يا صوبايي اسمبلۍ مخې ته بمي چاودنه شوې وه چې په کې په لسګونو تنو مرګ ژوبله اوښتې وه. همداشان د سلواغې په ۱۹ مه د خېبر پښتونخوا بنو کې د پولیسو پر تاڼې هم ځانمرګی برید شوی و چې لږ تر لږه ۲ پولیسان ‌یې ټپیان کړي ول.

د سند ايالت د لعل شهباز په زيارت کې د بريد پړه داعش او د مومند ايجنسۍ، پيښور او خيبر پښتونخوا بريدونو پړه وسله والو طالبانو او القاعدې په خپلې غاړې اخيستې خو د د پاکستان د لومړي وزیر د بهرنیو اړیکو سلاکار سرتاج عزیز وايي چې د سند برید د جماعت الاحرار ترهګرې ډلې کړی چې په خبره یې افغانستان کې پټنځایونه لري. افغان حکومت يې په غبرګون کې ويلي چې د سند بريد پړه داعش ډلې پر غاړه اخيستې کومې چې په افغانستان کې ډير خونړي بريدونه ترسره کړي دي.

که څه هم پاکستانی لوری ډيری وختونه په پاکستان کې د ترسره شوي بريدونو د پړې ګوته افغانستان ته نيسي خو د سند ايالت په شهباز قلندر زيارت کې د وروستي خونړي بريد په اړه دوه احتماله شتون لري چې ممکن ياد بريد يې ترسره کړی وي.

لومړی: د پاکستان تير سياست او مکارتوب ته په کتو داسې ښکاري چې پاکستان په خپل ځان خوله لګوي. اوس داسې ښکاري چې نه يواځې د شهباز زيارت بريد بلکې په پاکستان کې وروستي بريدونه ټول د هغه هيواد د استخباراتي او پوځي ادارو لخوا پلان شوي او ترسره شوي وي. ځکه د دغه هيواد استخبارات او پوځ يې د خپلو ګټو لپاره خپل ولس په څوـ څو ځلي قرباني کړی دی او اوس هم ډير احتمال شته چې ياد بريدونه د پاکستان د استخباراتي ادارو په غوښتنه ترسره شوی وي. پاکستان ځکه وخت ناوخت پر خپل ولس دغه ډول بريدونه ترسره کوي چې نړي په ځانګړي توګه امریکا ته چې اوس د امريکا د نوي ولسمشر ډونالډ ټرمپ د بهرنۍ پاليسي جوړولو اداره د ترهګرۍ پر ضد او د پاکستان په اړه پر پاليسۍ جوړولو له سره غور کوي؛ نو پاکستان غواړي دوی ته وښيې چې دوی د ترهګرو ملاتړي نه بلکې د ترهګرۍ قرباني دي. په دې ترتيب به هغه فشارونه چې پر پاکستان وارد شوي او يا واريدېدونکي دي؛ مخنيوی وکړي او يو ځل بيا د امريکا نوې اداره وغولوي.

دويم: پاکستان ته خپل ساتلي مار ټک ورکړ. پاکستان د نړۍ د لسګونو ترهګرو ډلو امن کور او رونځای دی. د دغه هيواد استخبارات او پوځ يې په نورو هيوادونو کې د خپلو موخو د ترلاسه کولو لپاره د بيلابيلو ترهګرو ډلو ملاتړ کوي. کله چې د افغانستان په کندهار ولايت کې د متحده عربي اماراتو د سفير او ډيپلوماټانو د وژل کيدو په اړه افغان حکومت کره اسناد متحده عربي اماراتو ته په لاس ورکړل چې ياد بريد په پاکستان کې پلان شوی و نو عربي چارواکو سمدستي له خپل هيواده ګڼ شمېر پاکستاني اتباع وويستل. اوس داسې ښکاري چې متحده عربي امارات له پاکستان د خپل غچ اخيستو په خاطر په دغه هيواد کې د مېشتو ترهګرو ډلو پر مټ دغه وروستي بريدونه پلان کړي وي.

بريد که هر چا کړی وي خو اوس پاکستان ته دا فرصت په لاس ورغی څو یو ځل بیا داسې لوبه وکړي چې نړۍ ته وښیي دغه هېواد پخپله د ترهګرۍ قرباني دی، او بايد چې پرې د فشار راوړلو پر ځای ورسره د ترهګرۍ ضد مبارزه کې مرسته وشي.

لیکنه : خوشحال آصفي