از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

«
»

نهايت سپکې څېرې

لکه څنګه چې سوله، ورورولي او خوښول خپل اصول او ځانګړنې لرې ؛ داسې جنګ، غچ او مخالفت هم خپل اصول لري. دا سمه ده چې جنګ له بربادۍ پرته بله معنا نه لري خو بشريت ته د درناوي په خاطر جنګ هم ځينې اصول لري چې بايد ښکيل اړخونه يې مراعات کړي. په جنګ او دښمنۍ کې دواړه خواوې معلومې وې، هر ا ړخ د مقابل لوري د تضعيف هڅه کوي خو دا هڅه داسې نه وي چې په ټولنه کې د بې ګناه ولس د وينې تويدلو سبب شي، دښمني داسې نه وي چې ملامت او سلامت معلوم نه شي او هر څوک له تيغه تير شي، بلکې په جنګ او جګړه کې هم بايد انساني کرامت ته درناوی وشي، ګناه ګار او بې ګناه وپيژندل شي او د ټولنې معصوم قشر ښځينه و هغه ډله چې اسلام ورته په ځانګړي مقام قايل دی؛ بې عزتي ونه شي. همداراز د دينې اماکينو او مقدساتو درناوی بايد وشي. مسجد، مدرسه، پوهنتون، ښوونځی، روغتون، پل پلچک، سړک او نورو عام المنفعه ځايونو ساتنه بايد ترسره شي. خو له بده مرغه په افغانستان کې بيا جګړه د وحشت تر هغو کچو رسيدلې ده چې آن د جاهلت په زمانه کې هم دومره وحشت نه و خپور.

دلته په مسجد کې چاودنه، د ملا امام په دار ځړول، په قرانکريم کې چاوديدونکي توکي ځای پر ځای کول، د مسجد په ممبر کې بم ايښودنه، د جمعې مبارکې ورځې په جماعت کوونکو بريدونه، ښوونځي سوځول، روغتون ويجاړول، روغتيايي کارکوونکي برمته کول او ځورول، په پوهنتون کې چاودنه، د پوهنتون د استاد وژل، په عام محضر کې د بې ګناه محصل په دار ځړول، د کوچني ماشوم تښتول او د پيسو لپاره شکنجه ورکول، او داسې نورې په لسګونو پيښې شته چې د اسلام ټيکه داران يې د مسلمان په څېره کې ترسره کوي. دلته ټولې ترهګرې ډلې که طالب دی که داعش دی او که القاعده ده؛ ټول همدا يو قانون لري چې د افغان وژنې او د افغان بې ستره کول يې خپل هدف ګرځولی دی.

همدا تيره ورځ هم په لوګر کې د نامعلومو کسانو لخوا د زده کړې يو ښوونځی د زده کړو او اسلاميت د دښمن له خوا وسوځول شو. نامعلومو وسله والو سختدریځو تېره شپه د لوګر ولایت د محمد اغې د نجونو یوه ښوونځي ته اور ورته کړ. د ښوونځي د سوځېدو په نتیجه کې د محمد اغې د کُتب خېلو د نجونو ښوونځي ۱۰ ټولګي او درسي کتابونه، اداري او تدریسي اسناد، لابراتواري وسایل، مېزونه او چوکۍ له منځه تللي دي. په سوځېدلیو کتابونو کې قرآنکریمونه او دیني کتابونه هم شامل دي. تراوسه پوري کومې ډلې د دې برید مسوولیت په غاړه نه دی اخیستی. دا لومړی ځل نه دی چې د دين او زده کړو دښمنان د زده کړو مراکز سوځوي بلکې په لسګونو نورو پيښې داسې شوې دي چې آن د ښوونځي ساتونکي هم په کې ژوندي سوځول شوي دي.

له دې نه وړاندې د کنړ، ننګرهار، کندز او لغمان په ګډون د هيواد په ډیری ولايتونو ورته پيښې شوي دي چې په کې په لسګونو قرانکريمونه او د دينې زده کړو نور کتابونه سوځيدلي دي. آيا د قران سوځونکی مسلمان کيدلی شي؟ دوی په کوم دليل ځان ته دا اجازه ورکوي چې د ښوونځي او  په ښوونځي کې د قران له سوځولو وروسته بيا د دين د ساتلو په خاطر د جهاد ادعا هم کوي؟

دا کرغيړن عمل څوک کولی شي؟ يواځې هغه څوک يې کولی شي چې د خدای له رحمته شړل شوی وي، د خدای له کتاب قرآنکريم سره يې دښمني اعلان کړي او د زده کړو د مخنيوي زده کړې يې ترسره کړې وي. دا کار يا طالب کوي او يا هم داعش. که څه هم په ښکاره نارې وهي چې د ټولګټو پروژو او عام المنفعه ځايونو ساتنه کوي خو د بادار د امر پاکستان او ایران په مقابل کې بيا عام النفعه ځای څه چې آن په مسجد او ممبر کې هم خپل وحشي اعمال ترسره کوي. ښکاره خبره ده چې دوی په نورو هيوادونو کې د افغان او افغانستان د پرمختګ د مخنيوي لپاره زده کړي شوي دي. په دې ښوونځي کې سوځول شوی قرآن دې دغه ډله تباه کړي.

لیکنه : خوشحال آصفي