افغانستان در مدار واگرایی؛ تراژیدی‌های اجتماعی، سیاسی و رسانه‌ای

نویسنده: مهرالدین مشید با ادعا های فراتر از « پنج چاریک»…

آیا طالبان دروغ می گویند یا وزارت خارجه ی روسیه؟ …

  نوشته ی : اسماعیل فروغی       بتاریخ بیست و سوم…

د سعوديانو او تر دوی بر لاسونه هم بيا د…

عبدالصمد ازهر                 …

چهل و یکمین سالگرد وفات مولانا داکتر استاد محمد سعید…

روز پنجشنبه مورخ « هفت حوت سال ۱۴۰۴ هجری شمسی…

محکومیت تجاوز نظامی پاکستان بر افغانستان

اعلامیه و فراخوان انجمن سراسری حقوقدانان افغانستان بنام خداوند حق و…

وزیر دفاع پاکستان؛ از ناگفته های ساختاری تا راهبرد های…

نویسنده: مهرالدین مشید سیاست ابهام استراتژیک پاکستان؛ ازاعتراف‌های تاکتیکی تا ناگفته‌های…

بمناسبت روز های جهانی عدالت اجتماعی و زبان مادری

بنام خداوند حق و عدالت هموطنان گرامی، ۲۰ و ۲۱ فبروری روز…

مارکوس تولیوس سیسرو

هغه د لرغوني روم فیلسوف، سیاستوال، وکیل، ویناوال، شاعر او…

مبانی نظری عدالت اجتماعی

نور محمد غفوری بررسی نظریه‌ها و رویکردهای معاصر چکیدهعدالت اجتماعی از بنیادی‌ترین…

اینشتین؛ جمهوری خواه، سوسیالیست احساسی

Albert Einstein (1879-1955) آرام بختیاری آلبرت اینشتین: دانشمند، فیلسوف، هومانیست، جهان وطن.  آلبرت…

آموریم خود کفایی !

امین الله مفکر امینی                    2026-16-02! هـــر که آمد در این خطه ی…

آگاهی، عدالت و دموکراسی؛ سه رکن تحول پایدار

نور محمد غفوری تحول سیاسی و اجتماعیِ پایدار، نه با شعار…

بحران روایت ملی در افغانستان؛ غلبه گفتمان‌های قومی و ایدئولوژیک

نویسنده: مهرالدین مشید  بحران داعیهٔ ملی و جست‌وجوی رهبری راستین در…

نمونه های اشعار کهن فارسی، بخش دوم با اضافهء اشعار…

******** در ادامه مطالب فبلا ارايه و نشر شده در سایتهای…

پارادوکس انرژی در افغانستان: زغال‌سنگ یا آب؟

​تحلیلی بر گذار از سوخت‌های فسیلی به توسعه پایدار ​ ​افغانستان در…

افتضاح اپستین و فروپاشی وجدان بشریت در سرمایه‌داری پسین

نویسنده: مهرالدین مشید در دهه‌های اخیر، مطالعات انتقادی قدرت و جرم…

«او با تلخی، بیهوده‌گویی و خودپسندی را تمسخر می‌کرد…»

 به مناسبت دویستمین سالگرد تولد م. ای. سالتیکوف- شچدرین برگردان: رحیم…

مرگ ارزش و اخلاق

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

از دوری ی میهن سوزم!

امین الله مفکر امینی     2026-01-02! چنان از دوری ی میهن سوزم بجان…

        یک نـامـه به تاریخ؛ و یک نـخوانـدنی ترین!

با هدیه سلام ها و احترامات قلبی و وجدانی؛ این…

«
»

قدردانی ازاظهارات صریح و بی پرده ی باری جهانی                      

                  یادداشتی از : فروغی           

       اظهارات صریح و بی پرده ی باری جهانی شاعر و نویسنده ی نامدار زبان پشتو ــ سابق وزیر اطلاعات وفرهنگ افغانستان ، که ضمن نامه ی سرگشاده ای به طالبان ارسال نموده وهمه را با رسانه های داخلی و خارجی شریک نموده است ، تکانه ی تازه ایست در روند بازتاب حقایق جاری درکشورما از زبان یک شاعرفرهیخته ی زبان پشتو ــ شاعر سرودملی افغانستان ، شاعری که سرودها و ترانه های بلند مرتبت اش نٌقل مجالس فرهنگی همه علاقمندان و شیفته گان شعر بوده است .

      این اظهارات و موضعگیری صریح آقای باری جهانی که باید درمیان تمام مردم تعمیم بیابد ، می تواند برای همه اندیشمندان ،  هنرمندان و فرهنگیان کشور( شامل تمام زبانها و فرهنگ ها ــ بخصوص هنرمندان و فرهنگیان زبان پشتو ) جرآت آن را بدهد تا قاطعانه و صریح به گروه طالبان نه بگویند و مردم را به عنوان پیش کسوتان اندیشه و فکر، ازحقایق سیاه نظام طالبانی بیشتربا خبر سازند . نه اینکه به بهانه ی اینکه طالبان امنیت آورده اند ، آنان را نجات دهنده گان افغانستان تبلیغ نموده ، همه را به تعامل با تروریستان تشویق نمایند.  

      آقای باری جهانی که خود از ولایت قندهاراست در این نامه ی سرگشاده ، درباره ی نظام تک قومی طالبان و تبعات ویرانگراقدامات آنان برای افغانستان و بخصوص برای قوم پشتون گفته است که : « به دلیل انحصار قدرت توسط طالبان ـ به ویژه طالبان قندهاری ، همه اقوام دیگر افغانستان ، شامل پشتون های غیر قندهاری نسبت به همه پشتون ها بدبین شده اند …»  به نظر باری جهانی،  طالبان حقوق تمام اقوام را پامال کرده و همه پشتون ها تاوان عملکرد طالبان را خواهند داد .

     باری جهانی تأکید می کند که : « نه پشتون ها و نه هیچ قوم دیگری درافغانستان حق انحصار قدرت و محروم کردن و اخراج اقوام دیگر را دارند که مانند پشتون ها از هزاران سال به اینسو دراین سرزمین زنده گی کرده اند …»

      این شاعر شناخته شده و شجاع در نامه و اظهارات خود با تأکید گفته است که « تاریخ ثابت کرده است که به زور می توان قدرت را تصاحب کرد ؛ اما نگهداشتن آن با زور ناممکن است … »

      وزیرسابق اطلاعات و فرهنگ افغانستان با اشاره به شکست های تاریخی اتحاد شوروی سابق در افغانستان ،حکومت مجاهدین ، حکومت اول طالبان ، شکست نیروهای ناتو و امریکا در افغانستان ؛ طالبان را هشدار داده می نویسد که ” رژیم طالبان از فولاد ساخته نشده و این نظام نیز پایدارنمی ماند و فرو می پاشد …”

      او در بخش دیگری از نامه ی خود نوشته است که ” تحصیل کرده های افغانستان در داخل و خارج کشوربه دلیل بستن مکاتب و دانشگاه ها بروی دختران و همچنین ممنوعیت کارزنان مآیوس شده و بر شما خشمگین اند …”

     او بصراحت می نویسد که : « قتل های مرموز هواداران و فرماندهان حکومت پیشین جریان دارد و همه مردم این مسأله را کار شما ( طالبان ) می دانند .»

    آقای جهانی دربخش دیگری می نویسد که : « قبول دارم که امریکا بسته‌های چهل میلیون دالری را برای شما (طالبان ) ارسال می‌کند اما این بسته‌های پول نیز تا روز قیامت دوام نمی‌آورد. ایالات متحده که با حکومت‌های حامد کرزی و اشرف غنی وفا نکرد،  با شما هم وفا نخواهد کرد …  روزی نه امریکا و نه بسته‌های دالری آن خواهد بود بلکه طالبان و این مردم خشمگین، تنها خواهند بود …»

      آقای جهانی گفته است : « همانطورکه طالبان تانک ها و هاموی های امریکایی را با موتر سیکلت گرفتند ، مردم ناراضی افغانستان هم با دست خالی قدرت و موترسیکلت را خواهند گرفت …»

      باری جهانی شاعر سرودملی افغانستان گفته است : « جهان نظر خوب نسبت به طالبان ندارد و افغانهای مقیم خارج به دلیل اعمال طالبان از نام پشتون خجالت می کشند … » به باوراو ”  سازمان ملل با همه سیاستهای طلبان مخالف است و هیچ کشوری درجهان حتا پاکستان این گروه را به رسمیت نشناخته است …”

      باری جهانی شاعر فرهیخته و نامدار زبان پشتو درپایانِ نامه ی سرگشاده به طالبان ، به جرأت و با وضاحت نوشته است که : « نشئه ی قدرت چشمان طالبان را کور و گوشهای شان را کر کرده است … وضعیت کنونی دوام نخواهد آورد . مقابله با همه اقوام غیر پشتون ، پشتون های روشنفکر و تمام جهان تا قیامت ممکن نیست … ».