شبح «جنگ اقتصادی جدید» ترامپ بر سر جهان
روزنامه فایننشال تایمز نوشت: هشدارها و مطالبات دونالد ترامپ از متحدان و رقبای آمریکا حکایت از آن دارد که وی از قدرت مالی این کشور به عنوان چماق استفاده خواهد کرد.
این روزنامه با اشاره به سخنرانی مجازی ترامپ در نشست مجمع جهانی اقتصاد در داووس سوئیس افزود: این اولین سخنرانی او خطاب به مخاطبان جهانی از زمان بازگشت او به کاخ سفید بود. ترامپ با طرح مجموعه ای از خواسته ها و هشدارهای خود هم به کشورهای متحد و هم رقبای آمریکا، خنده ناشی از نگرانی و خشم آنها را برانگیخت.
عربستان و سایر تولیدکنندگان نفت باید قیمت این محصول را کاهش دهند، بانک های مرکزی جهان باید «فورا» نرخ بهره را پایین آورند و شرکت های خارجی سرمایه گذاری در کارخانه های امریکایی را افزایش دهند؛ در غیر این صورت با تعرفه ها مواجه خواهند شد.
اتحادیه اروپا باید از ضربه زدن به شرکت های بزرگ فناوری آمریکا با اعمال جریمه های رقابتی خودداری کند.
ترامپ گفت: از کشورها احترام می خواهد و رئیس جمهوری سلف او (بایدن) به «دیگر کشورها اجازه داده تا از آمریکا سوء استفاده کنند، ما چنین اجازه ای را نمی دهیم».
خواسته های ترامپ همزمان با صدور دستورهای اجرایی او و اعلام این که قصد دارد نه تنها جهان را تغییر دهد بلکه بر قدرت برتری اقتصادی و تجاری آمریکا تاکید کند، مطرح شد. از اول ماه فوریه ممکن است تعرفه ۲۵ درصدی علیه کانادا و مکزیک اعمال شود. چین اگر نتواند دستکم ۵۰ درصد از مالکیت تیک تاک را به شرکت آمریکایی بفروشد، با عوارض ۱۰۰ درصدی مواجه خواهد شد و این درحالیست که به اتحادیه اروپا گفته شده اگر می خواهند از تعرفه ها مصون بمانند باید نفت بیشتری از آمریکا بخرند. ترامپ همچنین در اقدامی که بریکجانبه گرایی آمریکا تاکید داشت از سازمان جهانی بهداشت و توافق آب و هوایی پاریس برای دومین بار خارج شد.
ترامپ همچنین به ماده ای مبهم و قدیمی با قدمت ۹۰ سال در قوانین مالیاتی آمریکا متوسل شد تا اتباع و شرکت های خارجی را تهدید کند اگر کشورهای زادگاه آنها مالیات های تبعیض آمیزی علیه آمریکا اعمال کنند، مالیات آنها دو برابر می شود.
نیلز یوهانسن مدیر مرکز مالیات بر کسب و کار دانشگاه اکسفورد گفت: این پیشنهاد، مانند پرتاب «نارنجک دستی» به سیاست گذاری مالیاتی بین المللی است. این اقدام نشان می دهد ترامپ قصد دارد «سیاست های مالیاتی دیگر کشورها را از طریق اجبار، و نه همکاری، شکل دهد».
سرمایه گذاران و سیاست گزاران این سوال کلیدی را مطرح می کنند که ایا این، نسخه ای سختگیرانه تر از رویکرد ترامپ در دوره نخست ریاست جمهور اش است یا تغییر به سمت یکجانبه گرایی افسارگسیخته است که کاخ سفید بدون توجه به محدودیت های حقوق بین الملل دولت ها و شرکت های خارجی را مرعوب می کند.
رئیس یکی از بزرگترین صندوق های سرمایه گذاری مستقل جهان می گوید: او (ترامپ) همه چیز را تبدیل به سلاح می کند؛ مالیت، تجارت و انرژی. نگران این هستم که از نظام مالی جهان نیز به عنوان سلاح استفاده شود.
فایننشال تایمز نوشت: در خارج از آمریکا تهدیدهای گسترش موانع تجاری و اختلافات بر سر سیاست های مالیاتی بر چشم انداز اقتصادی تاثیر می گذارد. والدیس دمبروسکیس کمسیر اقتصادی اتحادیه اروپا گفت: شکست به ویژه برای اقتصادهای اروپا که تجارت بیش از یک پنجم تولید ناخالص داخلی آنها را تشکیل می دهد، نگران کننده خواهد بود.
این رسانه افزود: در حالی که برخی از کشورها خود را آماده تعرفه ها می کنند، برخی دیگر از سیاستمداران اروپایی مدعی اند تعرفه ها مزایایی دارد. نخست وزیر بلژیک گفت فضای جدید به طور قطع کمتر برای اروپا راحت خواهد بود اما فرصت های زیادی را نیز ایجاد می کند.
کشورهای اروپایی می گویند که می توانند از روابط عمیق تر تجاری با دیگر کشورهایی که در بازارهای آمریکا تحت فشار هستند، بهره ببرند. یک مقام اروپایی گفت: کشورها به سمت ما می آیند زیرا به دنبال تنوع بخشی و فاصله گرفتن از آمریکا هستند.
کارلوس کوئرپو وزیر اقتصاد اسپانیا گفت: ما باید فضای بازی ایجاد کنیم و نیاز داریم شرکت هایمان در شرایط برابر با یکدیگر رقابت کنند.
فایننشال تایمز خاطرنشان کرد، در حالی که آمریکا و اروپا مدت هاست منتقد شیوه های تجاری چین هستند، پکن به جای این که خود را دشمن نشان دهد، بسرعت خود را به عنوان حامی نظم جهانی و کشوری متکی بر قوانین معرفی کرد. معاون نخست وزیر چین در سخنرانی بعد از تحلیف ترامپ تاکید کرد جهانی شدن اقتصاد به معنای «شما بازنده ای و من برنده، و بازی مجموع صفر نیست». وی گفت بزرگترین کشورهای جهان باید الگو باشند و از سازمان هایی مانند سازمان ملل و تجارت جهانی تمجید کرد.
این رسانه خاطرنشان کرد: این که چین خود را به عنوان الگوی تجارت آزاد معرفی کرد و ترامپ به دنبال کسب امتیاز از نزدیکترین متحدانش با استفاده از قدرت بیرحمانه اقتصادی است از نگاه شرکت کنندگان در داووس پنهان نماند.
