شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

زورا سورونبایوا  شاعر، نویسنده و نمایشنامه‌نویس قرقیزی شوروی

برگردان. رحیم کاکایی زورا سورونبایوا  نخستین نویسنده زن در قیرقیزستان شوروی،…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

خاطرات امین الله مفکر

خاطرات اینجانت امین الله مفکر امینی شاعر و نویسنده درچـــاربــــــخش مختصرا…

افغانستان در دوراهی تاریخ؛ تداوم بحران یا گذار به حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان امروز در نقطه‌ای حساس از تاریخ معاصر…

بی تفاوتی جهان در برابر تروریزم جهادی در افغانستان!

القاعده و طالبان دو رویی یک سکه اند! جهان در برابر…

اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

مشروعیت‌زدایی قومی طالبان؛ خلع سلاح قومی این گروه

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر حل بحران…

آن کارسون، برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ از ادبیات کلاسیک تا…

      بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  آکادمی سوئد روز پنج‌شنبه ۸ اکتبر ۲۰۲۶، جایزه نوبل…

رمانتیسم؛ عطر شانل آیدا، یا سیگار اشنو شهلا ؟

Romantik . آرام بختیاری رمانتیک، مکتبی چند وجهی؛ خردگریز، اتوپیستی، هومانیستی. رمانتیک واژه…

رساله‌ای در باب تخیل (3)

« آزادی و هراس انسان از خلوت خویش » تهیه و…

جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

از قهرمان‌سازی تا نقد تاریخی؛ بازخوانی کارنامه رهبران در شش…

 نویسنده: مهرالدین مشید بزرگ‌نمایی رهبران؛ ناسپاسی به آرزو های مردم افغانستان رخدادهای…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی(بخش۲)

علی میرفطروس -« عربِ بادیه نشین را رها کن و او…

پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب سره، چې د…

پیام هستی

رسول پویان ز قلب هستی پیامی بـه گوش دل گفتند چه خوش…

افغانستان در آستانه بحران چند لایه؛ ابتکار خروج از جنگ

 نویسنده: مهرالدین مشید چه کسی باید ابتکار خروج از جنگ را…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت دوم: از هویت تا قدرت؛ چگونه یک سازمان خود…

«
»

ریس جمهور غنی، وزارت خارجه را حذف کرد

موسی فرکیش

در کشوریکه قانون از دهن تفنگ و ملا بر قانون رسمی ارجحیت دارد، پخشِ اعلامیهء ریاست جمهوری مبنی بر حمایت از عربستان سعودی در لشکرکشی بر یمن؛ این مورد را وضاحت داد.

سخنگوی این مقام ابراز داشته است که این تصمیم در مشوره با ” شورای علما” اتخاذ گردیده است. حکومت وحدت ملی که به همه چیز جز این وحدت میاندیشد، لگام امور روابط خارجی را بدست ملاها میدهد، وزارت خارجه خویش را به هیچ میانگارد و حتا ان اعلام پشتیبانی نه از طریق وزارت خارجه که از مجرای نعرهء تاییدی شورای علما ابلاغ میگردد.

سه مورد سوال برانگیز درین اقدام رخ بر میکشد:

ضرورت تاییدیه و اعلام پشتیبانی ریاست جمهوری از عربستان سعودی چه میتواند باشد؟
چرا پای وزارت خارجه درین معامله میلنگد، یا واضحتر چرا ازین امر حذف شده است؟
شورای علما چرا و چگونه درین میانه سر براورده است؟

میتوان رگه های دیگری را نیز درین عمل نشانی کرد، اما اینکه جناب ریس جمهور از زمان کمپاینهای انتخاباتی برای دستیابی به محبوبیت راه آسانِ عبور از “دهلیز مذهبی” را کشف کرده است، چیزی ناگهانی نیست. او حتا در همان زمان، نخستین سفر رسمی اش را به حرمین شریفین نشانه زده بود. دیدار خادم الحرمین الشریفین آرزوی درونی او نبود، جلوه یی بود برای نمایش دعا با پشت بطرف کعبه یا همان گذر از دهلیز مذهبی برای نفوذ بر افکار باورمندان. بنظر آگاهان هیچ ضرورتی نبود که ریاست جمهوری کشوریکه توانایی رهایی سی ویک گروگان را ندارد، زیر ریشش دختری سنگسار و آتش زده میشود، به خیزک بپردازد و اعلام پشتیبانی از لشکرکشی عربستان کند. حساسیتهای موجود در منطقه، بخصوص با همسایه، اتخاذِ این اعلامیهء بدون غور را به چالش کشانیده و کشور را بسوی جنگ نیابتی ناخواسته ی دیگر میکشاند. احتمالن انهاییکه در پستهایی وزارت خارجه تکیه زده اند، حسابِ دیپلوماتیک تر و رسمی تری اتخاذ میکردند که در آنصورت عبورِ ریش سفیدِ تازه مذهبی شده، از دهلیز و کسبِ نفوذ مشکلتر میبود. بنابرین استفاده از ضعف تدبیری و مدیریتی آن وزارت، این امکان را میسر ساخت تا یکبار دیگر، اتخاذ تصمیم در مناسبات خارجی، با ترازوی خود برتربینی در نفوذ باورِ مذهبی، شکل گیرد. انتظار عاملان اینست که نفوسِ خوشباورِ مذهبی آنرا یک ابتکارِ بیسابقهء قهرمانگونه بپندارند و در خوابهای برتریت مذهبی به دیگرکُشی و اعمال نفوذ، تعظیمی بر مقام ریاست کنند. نفسِ این اتخاذ، پای شورای نامنهاد علما را بخود میکشد. روند مناسبات خارجی ملبس با چپن ملا، به جنگی میرود که هیچ سرش با آب و خاک ان عسرتکده بسته نیست. “عبور از دهلیز مذهبی” برای نفوذ،  متقاضی حامیانی ازین دست است. هر دو سر معامله به اتخاذ و تحقق موردی میپردازند که اصلن مجرای اجرایی دیگری دارد و رسمن به هشدار و حذف وزارت خارجهء کشور دست مییازند.

کسی هم پیدا نشد که بپرسد، این شورای علما بکدام صلاحیت، حق و آگاهی، نقش مدیرانِ وزارت خارجه را بازی میکند؟

اینجا اما دراینهمه گیرودار وزارت خارجه مزدحم و پرخرچ کجاست؟ این خلف ربانی درین هیچ گرفتنش، اگر در سرچوک قدم زند زیبنده تر است!