افغانستان؛ از رؤیای دولت-ملت تا واقعیتِ گسست ملی

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان؛ فاصله‌ای به درازای تاریخ تا دولت-ملت تأملی بر…

در غیبت ما چه گذشت؛ ادبیات مدرن غرب

Impressionism.  آرام بختیاری ایمپرسیونیسم ادبی؛ زشتی کلان شهر، زیبایی طبیعت. ایمپرسیونیست های ادبی…

ماتریالیسم دیالکتیکی و ماتریالیسم تاریخی

(بخش۳ و پایانی) ماتریالیسم تاریخی نوشته: جوزف استالین برگردان: آمادور نویدی ۳) ماتریالیسم تاریخی اکنون…

۶. د سیاسي سیستم اړیکې له اقتصادي، ټولنیز او کلتوري…

نور محمد غفوری (اوومه برخه)  سیاسي سیستم (یا سیاسي نظام) د ټولنې…

انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

«
»

رفع نیازهای اجتماعی جان اراده جمعی

رفع نیازمندیهای اجتماعی که شامل صنعتی و تخصصی شدن دولت برای خدمات عامه می گردد٬ که می توان انسجام مردمی افغانستان را٬ به هدف دولت خدمت نهادینه کرد٬ و نیروی انسجام برای تغییر افغانستان دانست. 

زیرا قوم و سمت گرایی در بیست سال جمهوریت صوری٬ هنر سياسيون بود. که تا رسیدن به قدرت با تکیه نمودن قوم و سمت٬ افکار وجدانی مردم درون قومی و سمتی را٬ استفاده می کردند و یا اینکه از قدرت کنار زده می شدند و دوباره این هنر شان احیا مجدد می شد – اما در قدرت همه مجریان از هر قوم و سمت در دزدی وجه مشترک داشتند. 

حالا از مسیر گونه های فرهنگی چون: قوم٬ زبان و باور به ثبات سیاسی نتوان رسید. زیرا ثبات سیاسی به عقلانیت و فرهنگ سیاسی منوط می شود٬ که قدرت در قوه سه گانه جریان پیدا کرده و مسوولین پاسخگو باشند. 

در نتیجه:

تا رسیدن به ثبات سیاسی که منطقه نیز از افغانستان هراسی ضمانت پیدا کند و توسعه کشور هم متجلی شود – بایستی انسجام نخبگان و اراده جمعی را٬ تا برگزاری لویه جرگه حقیقی٬ که بخش حقوق داخلی دوحه ۲۰۱۹ چون نقض شده را٬ احیا کرد٬ همانا حکومت قانون که مرسوم به حکومت همه شمول می باشد. 

در حیطه آیه ۵۹ سوره نساء٬ هیچ آیه و حدیث موجود نیست که اولی الامر را٬ خداوند برای مسلمانان در زمان و مکان های مختلف معرفی کرده باشد. بلکی اولی الامر توسط حکمای اسلام تفسیر شده که انتخاب آن٬ حق مردم است و مردم حاکمیت و اقتدار بازدارنده در بنیاد قدرت محسوب می شود. 

محمدآصف فقیری