نیهلیسم؛ محصول شکست سیاسی یا فردی؟

Nihilism. آرام بختیاری نیهلیسم یعنی پوچی، انفعال، زوال، بطالت، و فاقد هدف.  نیهلیسم…

گزیده‌ی اشعار شرمین ولی

اشعار کتاب اندوه ارغوانی یک سیب گزیده‌ی اشعار شرمین ولی مترجم: زانا کوردستانی (۱) پاییز…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت اول: مسئله فقط امیر نیست وقتی درباره طالبان صحبت می‌کنیم،…

بعد از ضربه چه می‌ماند؟

افغانستان و منطقه در عصر جنگ‌های فرسایشی Wahidullah Noorzai — Former…

دل دادن و دل بردن!

امین الله مفکر  امینی                2026-25-09 دلـــــدادن ودل بردن ودل بستن نباشد…

ایدئولوژی سایه ای سنگین برفراز اندیشه ها

 نویسنده: مهرالدین مشید              زنجیر های ناپیدای ایدئولوژی  انسان موجودی معناجو است. او…

علم ګل سحر

له ګران علم ګل سحر سره، چې د علم او…

فاصله میان قدرت و اثر

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist…

چند شعر کوردی با ترجمه 

چوون خەم و پەژارە  وڵاتمی داگیرکرد دەسوری داکوو دڵخۆشیان خەسان. ◇ در این سرزمین  غم حاکم…

نورستان؛ از خاطره یک جنگ تا آغاز یک دوره تاریخ

 نویسنده: مهرالدین مشید آغاز دوباره درگیری‌ها در منطقه کامدیش نورستان، خاطره…

افغانستان میان مهندسی قدرت و بازی امنیتی طالبان و پاکستان

 نویسنده: مهرالدین مشید درگیری طالبان  با مردم؛ فرار از حل بحران…

اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا

طرح دوسیه ۹۷ ملیونی اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا شامل…

ابو نواس اهوازی؛ نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی

(بخش 1)، علی میرفطروس ۳۱٫ شهریور ۲۵۸۵ شاهنشاهی هم باده، گوارا وُ هم…

نگاهی هنری و زیبایی‌شناختی

به آثار آیبک (موسی تاش‌محمدوف)  نویسنده بزرگ ازبکستان دوران شوروی برگردان. رحیم…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد؛…

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

دیوانگان نفت و ثروت

رسول پویان از خواب بخیز که دشمنان بیدار اند غافل منشین که…

میان مبارزه طبقاتی- و هنر عشق ورزیدن

Erich Fromm (1900- 1980 ). آرام بختیاری اریش فروم؛ التقاط مکاتب جهت…

  تاریخ در آینهٔ نویسنده؛ از حقیقتِ روایت تا روایتِ حقیقت

 نویسنده: مهرالدین مشید باور بر این بوده است که نویسندگان داستان‌ها…

وقتی بحران دیگر در مرز متوقف نمی‌ماند

Wahidullah Noorzai | NIDA Former Senior ANCOP/ANP Officer | Field-Based Strategic…

از فارسی‌ستیزی استعمار بریتانوی در هند تا دگرگونی نام‌های فارسی…

سلیمان کبیر نوری دوست ای ویدیویی برایم فرستاد که از جهات…

«
»

افغانستان برای امریکا باید درس تاریخی باشد

با این درس از توطئه ، مداخله ، بهم اندازی و ادامه جنگهای نیابتی دست بردارد . استراتژیستها و سیاست سازان ان بائیست طرحهای جدید مطابق شرایط قرن ۲۱ و برابر با مقتضیات صلحخواهانه جهان ارائه کنند زیرا زمان به سویی در حرکت است که که دیگر نقش امریکا در گفتن حرف اول رو به نزول میباشد  .

علایم این اصل در حال جوانه زدن است ؛ پاکستان از امریکا در دادن رای به قطعنامه اجلاس عمومی ملل متحد علیه روسیه در مورد جنگ اوکراین سرباز زد ، عربستان سعودی پیشنهاد امریکاددر مورد نفت را که بتواند باعث جلو گیری از صعود نرخ ان در بازار های جهانی به اثر وضع تعزیرات علیه نفت روسیه  گردد قبول نکرد ، رئیس جمهور اوکراین در جریان جنگ احساس کرده است که وسیله بازی امریکا و ناتو شده کشورش را به تباهی میبرد ، او گاه گاه درین مورد نالش میکند ، جرمنی حاضر نشد لوله بزرگ صدور گاز روسیه به اروپا را مسدود نماید ، رهبران فرانسه و المان خلاف پلان امریکا مبنی بر تداوم جنگ اوکراین و تبدیل ان به جنگ فرسایشی در تلاش اند روسیه و اوکراین را اماده مذاکرات وآتش بس ساخته اروپا را از خطر ان در امان سازند ، چین تعزیرات امریکا علیه روسیه را قبول نکرد و ترکیه نیز از بازی تعزیرات امریکایی خودرا دور نگهداشت ، ذهنیت عام جهان طالب تغیر در وضعیت جاری جهانی بوده از اُفت نقش امریکا در عرصه های  نظامی ، سیاسی و اقتصادی استقبال میکند .

این علایم در بیانیه های عده از اعضای پارلمانها و بعضا کنگرس امریکا نمایان است .

در افق جدید جهان روشنایی های دیده میشود که بعد ازین امریکا نمیتواند ارزشهای کشورهای دیگر  را نفی کرده بر طبق تفکر روسای جمهور قبل و بعد از دو جنگ جهانی ارزش های خود را جهانشمول گفته در تطبیق ان به جنگ و تجاوز و قتل مردم اقدام کند یا تروریسم رابحیث وسله پنهان بکار گیرد و این همه اعمال را حقوق بشر و دموکراسی بنامد . این ارزشها برای کشور های زیادی بی ارزش بود وگرنه در کوبا ، ویتنام ، چلی ، کوریا ، لائوس ، فلیپین ، کمبودیا ، اندونیزیا ، ، وبزیویلا ، افغانستان ، سوریه عراق و دیگر نقاط ناکام نمیشد .

سیاست سازان و سیاستگرانی که قابلیت تغیر در استراتژی های کهنه را نداشته باشند کشور شان را به بحران میبرند که جهان هم دچار مصائب ناشی ازان میگردد .

امریکا بحیث کشور مقتدر جهان با داشتن متحدین توانمند نقش وسیعی در عرصه جهانی تا کنون دارد ، هر نوع بحران در ان کشور بر متحدین ان تاثیر گذار بوده جهان را به چالش مواجه میسازد ، تا جهان ازان چالش بیرون شود همانند اوضاع پس از جنگهای بزرگ‌ تبعات جانی ، مالی و انسانی بزرگی به بار می اید ، بخصوص در شرایط درهم امیختگی ضرورتهاو نیازهایکه جهان را بهم پیوند میدهد و ضرورتهایکه باید جهان با ان مقابله نماید مانند ؛ تروریسم ، انواع امراض واگیر ، مهاجرتها ، فقر ، بحران قیمتها  ، بحران بیکاری و دهها مصیبت دیگر.

گفته میشود در اوکراین ۳۶ دستگاه تولید سلاح کیمیاوی و مکروبهای کشنده چون سیاه زخم ، طاعون و احتمال قوی تولید کوید نزده ( کرونا ) که  به مصرف و کنترول امریکا کار میکرد کشف گردیده است این یک گوشه ای از مصائب است معلوم نیست که دیگر کشورهای بزرگ جهان به چه معیار مصروف تولید مرگ کیمیاوی برای جهانیان اند .

لجام گسیختگی در وضع جاری چه عواقبی در قبال خواهد داشت ؟ اسرائیل و عرب و ایران چگونه کنترول خواهند شد ؟ کوریای شمالی و پاکستان را کدام قدرت مهار خواهد کرد ؟ جنبش های قومی ، مذهبی و فرقوی باقیمانده از استعمار انگلیس و سیاستهای بد امریکا را که جلو خواهد گرفت ؟ باند های مسلح ادمکشی مربوط به کمپنی های جنگی چطور کنترول خواهند شد ؟

بشریت مصدوم به خطرات و تهدید های غیر قابل پیشبینی بوده میتواند .

تا امریکا به قوانین و نورمهای بین المللی  ارزش قایل نشود ، حاکمیت دیگران را رعایت نکند ،به منشور سازمان ملل متحد پابند نگردد ، اعلامیه جهانی حقوق بشر را مراعات نکند ، به حقوق بشر احترام نگذارد ، دست از جنگ و تجاوز و کشتار و حمایت از تروریسم بر ندارد خلاصه تا از مرز وحشت به دایره اهلیت داخل نگردد ، جهان از خطرات پیدا و پنهان حال و اینده در امان نمیباشد .

آغای بایدن یک ملیارد و دو صد ملیون دالر را برای بر افروخته نگداشتن شعله های جنگ به اوکراین میدهد و انرا بشر دوستانه و انسانی می نامد اما با پولهای پشتوانه ای افغانستان به بازی های موهوم و مسخره امیز گاهی پرداخت غرامت یازده سپتمبر و باری بنام کمک بشر خواهانه میپردازد ، ۳۰۵ ملیون طفل مبتلا به سوء تغدی ، پس از سالها شیوع مرض سرخکان که در برخی موارد غیر قابل جلو گیری شده است ، فقر و گرسنگی که گفته میشود ۲۴ ملیون افِغان را تهدید میکند ، مهاجرت  و بیکاری افغانها را نظر انداز کرده در بیانیه سالانه اش نامی از افغانستان نمیبرد و خانم اول ان کشور در بیانیه اش به مناسبت روز جهانی زن نامی از زنان افغانستان نمیبرد ، این همه نشانگر کینه و نمایانگر انتقامجویی ان از افغانستان است .

کینه ورزی کشوری به ان بزرگی و توانمندی با  کشور فقیر و ناتوان و تازه از بند اشغال رسته سفاهتی بیش نیست .