جمهوریت در افغانستان؛ پروژهٔ گذار یا قربانی فساد و بی‌کفایتی…

نویسنده: مهرالدین مشید زوال جمهوریت؛ پروژه های زیربنایی و بازی های…

ژان پل سارتر

دی فرانسوي فیلسوف، ډرامه لیکونکی، ناول او رومان لیکونکی، ژوند…

پسا مدرنیسم؛ حامی عوام، منتقد نخبگان. 

postmodernism. آرام بختیاری  پست مدرنیسم؛ نه آتش به اختیار، و نه حیدر…

واژه های آریه ،آریا، ایرانمویجه و آریانا در بازار لیلام…

نوشته : دکتر حمیدالله مفید در این پسین روز ها  برخی …

 جشن نوروز در گذرگاه تاریخ

نوشته : داکتر حمیدالله مفید واژه نوروز را آریایی های باستانی…

د تلویزیوني سیاسي بحثونو اخلاقي معیارونه

 نور محمد غفوری پیلامه د تلویزیوني سیاسي بحثونو په اړه مې مخکې…

از هیولای ساخته‌شده تا دشمن مقدس؛ روایت قدرت از تروریسم

نویسنده: مهرالدین مشید تروریسم سایه ای که قدرت ها می سازند…

رايحه

دوم حمل ١٤٠٤ خورشيدىفکر تو زیبنده ‌‌‌‌‌‌ی دل‌ها شدهوسوسه…

بخاطر محکمه عاملان جنایات جنگی و ضد بشری تجاوز نظامی…

اعلامیه و فراخوان انجمن سراسری حقوقدانان افغانستان بنام خداوند حق و…

از شکست دکترین عمق استراتژیک تا طلوع رقابت نیابتی هند

نویسنده: مهرالدین مشید شکست عمق استراتژیک  و جنایات نظامیان تروریست پرور افغانستان…

د تلویزیوني سیاسي بحثونو اهمیت

نور محمد غفوری مقدمه:د تلویزیونی سیاسی بحثونو په ماهیت مو په…

تولستوی ، لئو نیکولایویچ

برگردان. رحیم کاکایی دانشنامه بزرگ شوروی  و. یا. لاکشین کنت لئو نیکولایویچ تولستوی…

      عید شما مبارکباد 

مبا رکبا د عید ی روزه  دا را ن به آ…

نوروز؛ ارث نیاکان

رسول پویان کهـن نـشـاط بهـاران جشن نوروز است سرور سرو خرامان جشن…

د تلویزیوني سیاسي بحثونو ماهیت

نور محمد غفوری نن چې په انټرنټ کې ګرځیدم، ناڅاپي مې…

چگونه تحلیل کنیم؟

در این روز ها صدا ها در رابطه به وضعیت…

فرنسوا ولټر

ولټر، یو فرانسوي لیکوال، مورخ او فیلسوف، د ټولنیزو اصلاح…

هانا آرنت؛ توتالیتاریسم ابتذال شر

Arendt, Hanna (1906-1975) آرام بختیاری نقل قول های سیاسی یک زن برای…

فقدان روایت آشتی ملی و بحران گفتمان در افغانستان

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در دوراهیِ آشتی و منازعه افغانستان طی پنج…

چهار و نیم سال پس از برپایی امارت اسلامی سرمایه؛…

فهیم آزاد مقدمه فقدان اجماع تحلیلی پیرامون بازگشت طالبان به قدرت سیاسی…

«
»

ارثیه دیکتاتور !

تاریخ انتشار :18.12.2024

 hoshyaresmaeil2017@hotmail.com

حکومت اسلامی فعلی در ایران محصول دیکتاتوری زمان پهلوی رضا خان و محمد رضاپهلوی بود . اما نقش عنصر بیرونی را نمیشود نادیده گرفت . عنصر بیرونی قاعدتا هر تصمیم و قدمی را با توجه به بافت اجتماعی هر جغرافیایی میگیرد . به عراق صدام حمله مستقیم نظامی میکند ، به لیبی غیر مستقیم ، سوریه را با نیابتی ها … امام خمینی را از حجره های نمناک نجف در دهه 1970 میلادی با شتر به پاریس نبردند و با الاع به ایران …

نبودن آزادی طی دوران دیکتاتوری زمان پهلوی راه مذهبیون را هموار کرد . خاندان پهلوی خودشان از ابتدا شیفته و عاشق مزخرفات مذهبی بودند که نتوانستند مثل آتاتورک نهال سکولاریسم را بکارند تا سفت شود .

محمد رضا پهلوی در دوران بعد از کودتای 1332 تلاش کرد تا جامعه فئودال ایران را از دوگانه سوزی فئودال بورژوا بیرون بکشد و یک دست بورژوا کند . انقلاب موسوم به سفید شاه یحتمل ناخواسته همین نتیجه را دنبال میکرد . اما محمد رضاپهلوی نتوانست ، چون نمیدانست تحولات اجتماعی با تک حزبی و حاکمییت دیکتاتوری فردی محقق نمیشود .

عامل بیرونی همین تناقضات را میبیند و بدون تلف کردن وقت ساخت و ساز خودش را میکند . تاریخ ایران مثل یک پازل میماند که نقش عنصر بیرونی بخشی از پازل است سطح و فهم شعور جامعه بخش دیگر پازل که زیربناست ، بخش سیستم سیاسی حاکم هم ازهمان جامعه برآمده است .

ریشه های جامعه یا بافت اجتماعی حرف اول را میزند . ولی من شخصا به نقش عامل بیرونی بیشتر میپردازم چون آگاهانه قدم برمیدارد و اهرمهای اجرایی دستش است.

 تاثیرگذاری عامل بیرونی بدون شناخت مکفی از بافت مذهبی و فئودال جامعه ایران امکان پذیر نبود و نیست . نادیده گرفتن یک ضلح پازل یعنی فاجعه … ارثیه دیکتاتور ، فقط دیکتاتوری است . این بار ارثیه دیکتاتوری سلطنت پهلوی ، به دلیل بافت مذهبی جامعه ایران به فاشیسم مذهبی تبدیل شد .

در مقطع تعویض سیاسی در 1357 و آغاز جنگ داخلی بین نظام سیاسی حاکم و سایر گروهها ناشی از همین تناقض و ندانستن بود . انرژی متراکم سرکوب شده طی سالها دیکتاتوری سلطنت پهلوی ناگهان آزاد میشود . حالا هیچکس نمیداند تلورانس وکثرت گرایی و دموکراسی چیست ؟  بلد نیست چطور باید از این انرژی آزاد شده استفاده کند ؟ پس همه با هم تصمیم گرفتند تا با خون انرژی آزاد شده را تخلیه کنند .

 کسی از هیچ سمتی بلد نبود و نمیدانست تلورانس چیست ؟ دیکتاتورها فرصت آموزش نمیدهند . جامعه ایران تربیت شده مکتب دیکتاتوری است…

18.12.2024

اسماعیل هوشیار