انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌ های ازدست‌ رفته و توطئه‌های پی‌درپی

 نویسنده: مهرالدین مشید از کودتای داوود تا بازگشت طالبان؛ افغانستان در…

سیاسي سیستم– سیاسي فعالان او ډلې

نور محمد غفوری (دریمه برخه) ۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری د لومړي څپرکی: سیاسي سیستم(دوهمه برخه) ۳.  د سیاسي…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (3)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...انسان تنها موجودی نیست که…

«
»

اهمیت تفکیک قوا

بزرگترین دست آورد بشری تا قرن هفدهم حاکمیت قانون که مسبب این همه تمدن ها تا کنون شده است – و سطح آگاهی بلند مردم و تفکیک قوا جان کلام حاکمیت می باشند.

ورود به موضوع:

تفکیک قوا مهد آزادی در برابر استبداد و تمرکز قدرت بوده که در قانون اساسی ۱۳۸۲ افغانستان تفکیک قوا رعایت نشده بوده و صلاحیت های رییس جمهور بیشتر از دو قوه دیگر که قدرت تمرکز شده بود و در مقالات علمی خود در مجلات حقوق گفته ایم. از طرفی تمرکز نظام اداری هم ضرورت تعدیل قانون اساسی ۱۳۸۲ را عریان کرده بود. 

که ای کاش و صد افسوس که در ۲۰۱۴ جای دولت وحدت ملی به تعدیل قانون اساسی رجوع می کردیم و تا حاکمیت قانون از مبانی سطح آگاهی بلند مردم مشهود نمی شد. حامد گرزی ادامه می داد. یاد ما باشد در عدم حاکمیت قانون مجری قدرت چنان استبداد می کند که آن اعمال را به زعم خودش صحی و درست می پندارد. از همینجاست که اشرف غنی با خیانت ملی که کرد یک معذرت خواهی از مردم نکرد. 

جان کلام اینست که رعایت حقوق بنیادین مردم ربط مستقیم به تفکیک قوا دارد که تمرکز قدرت٬ مجری استبداد قومی و یا دینی می کند. مثلا از استبداد قومی به استبداد دینی سیر کردیم و یا می شود گفت که هم استبداد دینی و قومی را شاهدیم یعنی دین هرگز به تمرکز قدرت حکم نداده است همین طوریکه قرآن در سوره النساء ایه ۱۰۳ گفته: کتابا موقوتا… ترجمه آنست که نماز را برپا کنید در وقت معینه در هیچ قرآن گفته نشده پنج وقت٬ سه وقت یا دو وقت این فقه بوده که به اساس احادیث و سنت طریقه و روش نماز را در پنج وقت که فرض است برای ما آموزش داده است. همینطور در همین سوره یعنی النساء ایه ۵۹ خداوند امر می کند که از الله و رسول و اولوالامر اطاعت کنید که اولوالامر توسط حکماء اسلام چون غزالی٬ ابن خلدون و سایر علماء و دانشمند توصیف شده و وظایف و کارکردهای اولوالامر که معصوم نیست و از جانب خدا نیامده در قانون اساسی به اساس رعایت تفکیک قوا تتبین می شود و در صورت عدم یا رعایت نکردن راه بدیل یا عزل وی نیز پیش بینی می شود.  

نوت: برای درک عمیق موضوع پیشنهاد می کنم دو مقاله علمی تخصصی بنده را نیز مطالعه فرمایید: 

 تعدیل ناپذیری اصل ۳ قانون اساسی ۱۳۸۲ و منشاء، تعدیل قوانین بر محوریت آن، تا انتقال قدرت مشروع در افغانستان. http://www.jhvmn.ir/article_251633_505d87e881f177a0a89dcfd6f4644b16.pdf?fbclid=IwAR2qCfT_QBecETXjipoeqt6SobxO-rzAtDNsmO3UX0uyrY5HeEe1mRudl5E

حس دردآور: استاد مشهور حقوق نصرالله استانکزی که بجای دکتر عبدالعلی محمدی مشاور حقوقی اشرف غنی نیز گماشته شد٬ مهر خموشی اختیار کرده و استبداد آفتابی کنونی را  ندیده گرفته و نویسنده بنام عبدالباری جهانی استبداد و قدرت را یک سکه دو روی نوشته در افغان جرمن آنلاین مقاله آن موجودست و چنان اذهان می کند که باید شرایط کنونی بگونه طبیعی پذیرفته شود در حالیکه میلیون ها انسان در طول تاریخ جان شیرین خودرا بابت آزادی قربان کردند تا حاکمیت قانون بالای دولت و ملت تاسیس گردد. 

محمدآصف فقیری