مدافعان خط دیورند؛ واقع گرایان ژیوپلیتیک یا متهمان به همسویی…

نویسنده: مهرالدین مشید موافقان دیورند؛ بازیگران واقع گرا در برابر ستون…

‬‬نه به جنگ و نابرابری، آری به همبسته‌گی جهانی کارگران‬‬‬‬

 ‬‬‬‬اعلامیۀ سازمان سوسیالیست‌های کارگری افغانستان به‌مناسبت اول ماه می، روز…

توهم برتری و بازی قدرت

«جستاری در خودبزرگ‌ بینی و بازی‌های پنهان برتری» تهیه و تدوین…

بالیستیک چی‌ست؟

چرا این واژه‌ی صفت را به جای نام اصلی کار…

طالبان؛ پیامد فساد ساختاری و سازمان یافته حکومت‌های کرزی و…

نویسننده: مهرالدین مشید از امید تا انحطاط؛ فساد ساختاری و بازگشت…

قلۀ پیروزی

از قلـب خراسـان کهـن آمده ام با یعـقوب لیث و تهمتن…

بخاطر انفاذ قانون اساسی به مثابه شاه کلید نجات افغانستان

اعلامیه و فراخوان ملی بنام خداوند حق و عدالت با اتکا بر…

 لیبرالیسم، جنبش روشنگری، و نبوغ جان لاک

john locke (1632- 1704) آرام بختیاری جان لاک ؛ آغاز تئوری تقسیم…

از ترور میر اکبر خیبر تا کودتای ثور؛ بهای سنگین…

نویسننده: مهرالدین مشید تروریکه هنوز هم مردم افغانستان بهای آن را…

با عاشقان وعارفان همصحبت!

امین الله مفکر امینی                     2026-19-04! دل منــــــور میکـــند صحبت بـــا اهلـی عشق…

اهمیت و ضرورت آسیب شناسی تاریخی ، برای امروز و فردا های…

نوشته از بصیر دهزاد   این  مقاله که در کنفرانس علمی انجمن سراسری حقوقدانان…

داستایفسکی شوروی: داستایفسکی در فرهنگ، ایدئولوژی و فلسفه شوروی

 برگردان . رحیم کاکایی سه گفتار در واکاوی جایگاه داستایفسکی، نویسنده…

در مرز سایه و روشنایی انسان

 « از عشق تا خشونت ؛ سفربه درون انسان » تهیه…

نظم نوین

رسول پویان سازش به دشمنان وحشی ننگ است افـتــادن پا بـه پنجـۀ…

از  روح الله خمینی تا هبت الله؛ دو گلوله، دو…

نویسنده: مهرالدین مشید هبت الله گلوله ای از اعماق تاریخ؛ اما…

اولادی مبارزِ وطن!

امین الله مفکر امینی                    2026-13-04! بــی بنیاد میگردد پایه های ظلم وستـــم…

بلز پاسکال

هغه فرانسوی فیلسوف، اختراع کونکی، ریاضی پوه، فزیک پوه، الهیات…

مذاکرات هیئت های افغانستان

و پاکستان با پا در میانی چین یک روز قبل از…

افغانستان در آجندای مذاکرات اسلام آباد

عبدالصمد ازهر                …

شماره یکم سال بیست و نهم گاهنامه محبت

شماره یکم سال بیست و نهم گاهنامه محبت نشر شد 

«
»

چگونه فارس(پرشیا) به ایران تبدیل شد؟

نوشته کریم پوپل

مورخ ۱۹،۱۲،۲۰۲۳

پس از ختم اقتدار جمهوری وایمار ‏Weimar Republic‏ یا (رایش دوم) حزب نازی آلمان تحت رهبری آدلوف هیتلر (رایش سوم) در سال ۱۹۳۳ میلادی با قدرت عظیم تخنیکی و نظامی درقلب قارهٔ اروپا ظهور کرد. هتلر بخاطر هدفهای سیاسی و نظامی که داشت خواست کشورهای عربی را به بهانه مبارزه با یهودیزم بخود متحد سازد. ترکها که نصف جمعت شوروی بود تحت شعار پان ترکیزم و آریایها را تحت شعار پان ایرانیرم متحد خود سازد. در آنوقت در افغانستان هاشم خان محمد نعیم خان، عبدالمجید خان و محمد گل خان مومند، شعار هتلر را پیش می‌برد. فیض محمد خان وزیر خارجه افغانستان در ملاقات با هیتلر، در پیامی که از هاشم خان قرائت می‌کرد، خطاب به او گفت: «افغانستان آرزومند است تا از آلمان که آن را برادر بزرگ‌تر و پیشرفته تر آرین خود می‌داند، کمک حاصل کند.» (فرهنگ:۶۳۶٬۱۳۹۴)(عطایی:۳۱۹٬۱۳۸۹)‏

همچنان در اوج قدرت سیاسی و نظامی هیتلر، رضا شاه پهلوی پادشاه فارس و یکتعداد زیادی از روشنفکران و ملی گریان فارس بخاطر رهایی از استعمار روسیه و دولت برتانیا با آلمانها طرح دوستی بستند که مورد استقبال هتلر قرار گرفت. پس از آن کمک‌های تخنیکی و اقتصادی آلمان به فارس سرازیر شد چون هیتلر می‌خواست برای حمله برهند وشکست اقتصادی برتانیا پایگاهی در خلیج فارس و بحیره عمان داشته باشد. ‏همان بود که «ایران نامهٔ باستان» تحت نظارت مستقیم دفتر تبلیغات سیاسی آلمان دربرلین با مدیریت شیخ عبد الرحمن سیف به نشر می‌رسید. که هدف آن تقویهٔ مفکورهٔ «ایران بزرگ» وطرز دید برتری جویانهٔ نژاد آ ریائی بر نسل‌های دیگر بود. متعاقباً رضا شاه درسال ‏۱۹۳۵ اسم کشورش را از فارس به ایران تبدیل نمود و مفکورهٔ پان ایرانیزیم ‏Pan Iranism‏ با استفادهٔ ابزاری از شهنامهٔ فردوسی مانند «هنر نزد ایرانیان است وبس ندارند به جهان معرفی نمود. انگلیسها و روسها که خطر بزرگی را در زیر حلقوم خود دید ند. همین بود که نیروهای متفقین در ۲۵ سنبله ۱۹۴۱ به ایران حمله کرده و این کشور را به اشغال خود درآوردند. ‏

پس از اشغال ایران، بریتانیا در پیام به رضاشاه از او خواست که از قدرت کناره‌گیری کند و سلطنت را به ولیعهدش واگذار کند. ارتش ایران نتوانست هیچ مقاومت مؤثری انجام دهد. گویند وزیر دفاع ایران به عساکر خود گفته بود که بروید سرکها را آب پاشی کنید که دشمن بلخشند روسها که دید سرکها آب پاشی شده دید خیلی از مردم ایران تشکری کردند. درین جنگ بینی یکنفر ایرانی هم خون نشد. بالاخره رضا شاه از سلطنت کناره‌گیری کرد سلطنت را به پسر بزرگش محمدرضا شاه که در آن زمان ۲۲ ساله بود واگذار کرد. رضاشاه سپس تحت نظر نیروهای بریتانیایی از بندرعباس با کشتی از ایران خارج شد. ابتدا او را به سمت هند بردند. بعد به جزیرهٔ موریس منتقل شد و بالأخره در آفریقای جنوبی در شهر جووهانسبورگ تحت نظر قرار گرفت. سرانجام رضاشاه در ۴ ‏اسد ۱۳۲۳ هجری خورشیدی یا ۱۹۴۴ یا اندو مأیوسی پس از دومین سکته قلبی در کشور آفریقای جنوبی شهرجووهانسبورگ درگذشت. ‏

روحش شاد باد

یادش گرامی باد

موخذ

۱. تغیر نام فارس به ایران و پیامدیهای آن به کشورهای همجوار نوشته پرتو نادری ویبسایت خراسان زمین

https://www.khorasanzameen.net/php/read.php?id=3529

۲. ایا رضه شاه نام پریشا را به خاطر نازی ها به آیران تغیر داد؟   

پاسخ مورخان فرانسوی و ایرانی به ادعاهای آنری لوی پیرامون نام ایران

https://www.khabaronline.ir/news/1705066/%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%87-%D9%86%D8%A7%D9%85-%D9%BE%D8%B1%D8%B4%DB%8C%D8%A7-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D8%B7%D8%B1-%D9%86%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%BA%DB%8C%DB%8C%D8%B1-%D8%AF%D8%A7%D8%AF

۳. منشع اریایها از کجا بود فیس بوک تاریخ مندیگک

https://www.facebook.com/Mundigakdarii/posts/2346456672313453/

۴. پان ترکیسم ویکیپیدیا فارسی

https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%AA%D8%B1%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D9%85

۵. ادعای تازه؛ ترک‌ها 10 منطقه روسیه را جمهوری های ترک نشین نامیدند

https://sputnik.af/20220218/%D8%A7%D8%AF%D8%B9%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%B2%D9%87-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%87%D8%A7-10-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%DA%A9-%D9%86%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%AF%D9%86%D8%AF-9228567.html

۶. هتلر برادر بزرگ محمد هاشم خان در ویبساست موروز