مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

فیلسوفان یهودی تبار؛ آته ایسم ناتمام،سوسیالیسم احساسی

Hermann Cohen (1842- 1918 ) آرام بختیاری هرمان کوهن؛ میان کانت و…

حماسه هایی که به بهای خیانت نخبگان به سوگواره تبدیل…

نویسنده: مهرالدین مشید روایت تراژدی ملتی که بهای جاه‌طلبی نخبگان را…

د دموکراسۍ د ناکامو تجربو انتقادي ارزونه

نور محمد غفوری سریزه  د تحمیلي جمهوریت او تقلبی دموکراسۍ تجربې موږ ته…

حکمت چیست؟

برهان الدین « سعیدی» حکمت دنیا فـزاید ظن و شک ــ …

این خون کسی ریخته یا می سرخ است یا توت…

نویسنده: جمشید کوهستانی    نظامی سابق فرستنده: محمد عثمان نجیب  ##########################نوتبرعلاوه شعر حضرت سعدی لکه…

افغانستان در تنگنای بن بست؛ انحصار طالبان و پراکنده گی…

نویسنده: مهرالدین مشید روایت یک بن بست تاریخی؛ قدرت یک دست…

«
»

آیا مسابقه اتمی دوباره به راه خواهد افتاد؟

فرامرز دادرس، کارشناس اطلاعاتی
ایهود بارک ، برجام باید رعایت شود. ایهود بارک ، سیاستمدار اسرائیلی که در زندگی خود در مشاغل گوناگون ؛ نخست وزیر ، ژنرال ، فرمانده ارتش ، وزیر دفاع ،رهبر حزب کارگر خدمت کرده است دریک مقاله که در نشریه فرانسوی اکو منتشر شد، از برجام دفاع کرد.
آقای بارک نوشت؛ عدم تاًیید برجام از سوی آمریکا یک اشتباه بزرگ خواهد بود. بارک معتقد است اگر تهران تصمیم بگیرد برنامه اتمی نظامی خود را دوباره از سر بگیرد دیگر کشور ها نیز به دنبال تسلیحات اتمی خواهند رفت.
بارک می نویسد؛ دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا با عدم تاًیید برجام و ارائه آن به کنگره آمریکا، راه برقراری تحریم های تازه علیه ایران را هموار کرد.
بارک می افزاید؛ خوشبختانه به نظر می‌رسد که احتمالاً قانون گذاران آمریکایی بجای پایان دادن به برجام به دنبال پیدا کردن راهکار هایی می‌باشند تا ترامپ را دربرابر طرفدارانش که مایل به ترک برجام می‌باشند نجات دهند. بارک می نویسد؛ ترک کردن برجام یک اشتباه بزرگ است.
بارک می نویسد؛ من هم مانند بسیاری از اسرائیلی ها طرفدار نظریه ترامپ هستم که می‌گوید برجام یک قرار داد بد است. اما روی این قرار داد توافق شده واگر آمریکا هم بخواهد از برجام خارج شودهیچیک از کشور های دیگر نه چین ، نه روسیه، نه حتی اروپایی‌ها از آمریکا پیروی نخواهند کرد و ایران برنده ماجرا خواهد بود.
بطور قطع ایران روی تقویت برنامه موشک های بالستیک کار می‌کند که می‌تواند باعث گسترش تروریسم در خاورمیانه شود. حملات به شبکه‌های کامپیوتری نگران کننده می‌باشند ولی هیچیک از این خطرات در برجام گنجانده نشده است.
در این موقعیت عدم تاًیید برجام از سوی ترامپ به اعتبار آمریکا آسیب خواهد رساند, با توجه به اینکه تهدیدات اتمی کره شمالی روبرو می باشد.
آمریکا می‌تواند بدون دلیل زیر پیمان های بین‌المللی خود بزند، چرا کیم جون ان، به خود زحمت مذاکره با آمریکا را بدهد. کیم جون ان، ممکن است یک تندرو شماره یک باشد اما انگیزه هایش بخوبی قابل فهم است، او معتقد است که سلاح اتمی می‌تواند آخرین تضمین برای جلوگیری از سقوط رژیم اش باشد. سرنوشتی که بر سر معمر قذافی در لیبی و صدام حسین در عراق آمد. از سوی دیگر با همه قدرت نظامی که آمریکا ندارد نمی‌تواند ذخایر اتمی کره شمالی را نابود کند بدون اینکه به کره جنوبی و ژاپن دو متحد آمریکا آسیب رسانده شود.
تنها روش ممکن برای متقاعد کردن کیم جون ان، برای توقف برنامه‌ اتمی اش راهکار سیاسی اصلاحی است. دقیقاً این راهکار سیاسی اصلاحی با حمایت از مجازات های بین‌المللی علیه کره شمالی، همان چیزی که ایران را متقاعد به مذاکره کرد می باشد.
اگر این راهکار اعتبار خود را از دست بدهد ،کیم جون آن، با حساب همه خطراتی که رژیم اش را تهدید می کند برنامه اتمی اش را ادامه خواهد داد و خطری برای جهان خواهد بود،بویژه که ژاپن و کره جنوبی بیش از پیش وسوسه مجهزشدن سلاح اتمی را خواهند داشت. مسئله ای که بی تردید پایان قرار داد های منع سلاح های هسته ای و کنترل غنی سازی خواهد شد. هدفی که آمریکا نزدیک به هفتاد سال است که به دنبال آن می باشد.
اگر این راهکار سیاسی شکست بخورد کیم جون آن بی تردید برنامه اتمی نظامی خود را دنبال خواهد کرد و درکوتاه مدت این خطر وجود دارد که ایران نیز برنامه اتمی اش را از سر بگیرید و این باعث خواهد شد که مصر، عربستان سعودی و ترکیه به فکر مجهز شدن به تسلیحات اتمی شوند. در نتیجه هردیکتاتور جهان سوم هم در مسابقات اتمی شرکت خواهد کرد ونظم جهانی دستخوش تغییرات خواهد شد.
کره شمالی مانند اسب ضرب‌المثل شده که در اسطبل را شکسته و فرار کرده است.خوشبختانه ایران به لطف برجام اسبی است هنوز در اسطبل مانده است و آمریکا باید بجایی که به این اسب بهانه فراربدهد، کره شمالی را مهار کند.
این نشان می‌دهد که واشینگتن باید شکیبایی به خرج دهد.آمریکا حتی با وجود برجام باید آماده روزی باشد که ایران واقعاً از مرز اتمی عبور کند. احتمال کمی وجود دارد که در شرایط کنونی ایران بخواهد دست به این کار بزند. اما برجام امتیازات قابل توجهی به ایران می‌دهد که به برجام پایبند باشد.
به همین دلیل بهتر است بجای رد برجامی که کشور های دیگر هم در آن نقش داشتندآمریکا در جستجوی گسترش توافق هایی باشد که به ایرانیان اجازه ندهد از مرز اتمی عبور کنند. درنهایت به هدایت بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بپردازد.
آمریکا همچنین باید در صورت عدم رعایت برجام از سوی ایران، با همکاری دیگر کشور های مذاکره کننده برجام، روی تحریم هایی که علیه ایران در نظر گرفته شده هماهنگی کند.
یک تهدید بالقوه اما نه بالفعل؛ برای اجرای برجام هر طور که باشد، چماق آمریکا لازم است. آمریکا باید از نظر اطلاعاتی و همانطور در زمینه تسلیحاتی و سیاسی آمادگی داشته باشد که اگر ایران وسوسه دنبال کردن سیاست‌های کره شمالی بسرش زد در صورت لزوم برای متوقف کردن ایرانحتی بطور یک جانبه مداخله نظامی کند.
با برجام یا بدون برجام، ایران بطور قطع یک تهدید جدّی علیه اسرائیل و همچنین ثبات خاورمیانه و جهان بشمار می رود. در حال حاضر این تهدید بالفعل نیست. نباید گذاشت که این تهدید دارای الویتشود.
اسرائیل و دیگران، ما مدتی است که درگیر این مسئله هستیم و هنوز نتوانسته‌ایم کوشش هایمان را در چارچوب آماده کردن احتمالات گوناگون قرار دهیم. ما می‌دانیم که امنیت ما در چارچوب برجام بهتر حفظ می شود.
در درازای بیست و پنج سال گذشته شش کشور کوشیدند که به حکومت های اتمی تبدیل شوند. دو کشور از این میان؛ لیبی و آفریقای جنوبی برنامه اتمی شدن را رها کردند. از برنامه‌های دوکشور دیگر؛ سوریه و عراق جلوگیری شد. برنامه اتمی دو کشور دیگر؛ پاکستان و کره شمالی بی‌اعتنا به جامعه بین‌المللی به انجام رسیدند. ما باید مطمئن شویم که ایران به این دو نپیوندد. تا زمانی که ایران همین قرار داد بد برجام را نه بیش و نه کم رعایت می‌کند ، بهترین شانس ما بشما رمی رود.