آیا آمریکا در حال آمادهسازی کودتا در تاجیکستان است؟
نویسنده: ولادیمیر پروخواتیلف مترجم: ک. رادین برگرفته از : بنیاد فرهنگ استراتژیک، ۱۷ ماه مه ۲۰۲۲ *
«مارس ساریف»، کارشناس سیاسی مشهور قرقیزستانی، در مصاحبه با رسانههای روسی، اظهار داشت که نیروهای خارجی در پشت ایجاد جناح مخالف مسلح در تاجیکستان قرار دارند، که وظایف آن عبارتند از «برکناری رئیسجمهور رحمان و ایجاد یک کریدور برای عبور گروههای مسلح از افغانستان به قزاقستان و روسیه» است.
در ۹ ماه مه سال ۲۰۲۲، رهبر حزب تروریستی نهضت اسلامی تاجیکستان، «محیالدین کبیری»، از ایجاد یک شاخه نظامی مخالف با مقامات تاجیکستان خبر داد. این خبر را شعبه آسیای مرکزی رادیو آزادی گزارش کرده است. «کبیری» اعلام کرد: «تا چند سال پیش، در تاجیکستان استفاده از زور و سلاح توسط اکثر نیروهای سیاسی تاجیکستان، ازجمله حزب نهضت اسلامی تاجیکستان، رد میشد، اما پس از حوادث اوکراین، جهان تغییر کرده است … با آنکه دولت همچنان به عملکرد خود ادامه میدهد، ما امروز راهی جز رویارویی مجدد نیروها در تاجیکستان مانند سایر کشورها نداریم».
در واشنگتن «محیالدین کبیری» را فردی تشخیص میدهند که میتوان هنگام ایجاد «آشوب کنترلشده» در جمهوری روی وی حساب کرد. مقامات تاجیکستان چنان از فعالیتهای «کبیری» نگران شدهاند که در طی سخنرانی وی در دانشگاه جورج واشنگتن در سپتامبر ۲۰۲۰، همه رسانندگان خدمات اینترنتی در تاجیکستان، اینترنت را برای یک ساعت خاموش کردند. بیش از ۱۵۰ تحلیلگر غربی، سفرا و اعضای هیأت دیپلماتیک، فعالان حقوق بشر و روزنامهنگاران در یک بحث آنلاین در مورد آخرین سخنرانی کبیری شرکت کردند. «آندری سرنکو»، رئیس مرکز مطالعات سیاسی افغانستان روسیه در کانال تلگرامی خود خبر داد که یکی از نمایندگان شاخه نظامی اپوزیسیون که خود را «عمر» معرفی کرده و در تاجیکستان است با او تماس گرفته و قصد خود برای گذار به عملیات «سرنگونی رژیم رئیسجمهور امامعلی رحمان» را تأیید کرده است. به گفته این نماینده شاخه نظامی اپوزیسیون، «توافقات اصلی در مورد همکاری بین فرماندهان میدانی سابق شبهنظامیان تاجیک بهدست آمده است».
این اظهارات در شرایط درگیریهای مسلحانه جاری در ولایت پنجشیر در شمال افغانستان بین طالبان و جبهه مقاومت ملی افغانستان که توسط «احمد مسعود» ایجاد شده است، بیان شد. «قدم شاه شهیم»، اهل بدخشان افغانستان و مرتبط با سرویسهای اطلاعاتی غربی، بهعنوان فرمانده نیروهای جبهه مقاومت ملی افغانستان منصوب شد. علایمی وجود دارند که نشان میدهند ایالات متحده آمریکا ضمن ترکیب و پیوند دادن اعتراضات «روبانسفیدان» ** با حملات چریکی جناح مسلح مخالفان دولت تاجیکستان، برای استفاده از استراتژی «قدرت قهری» علیه تاجیکستان آماده میشود. ستیزهجویان به احتمال زیاد توسط «رهبران پامیر» ــ آنگونه که رادیو آزادی به اربابان باندهای مواد مخدر بدخشان کوهستانی میگوید ــ هدایت خواهند شد. در اینجا اخیراً اعتراضات فعال میشوند.
در ۱۴ ماه مه، یک راهپیمایی در «خاروغ»، مرکز اداری ولایت خودمختار کوهستان بدخشان، با شرکت دهها تن از ساکنان «خاروغ» و سایر ولسوالیها برگزار شد. طبق دادههای منابع پورتال محلی «بامداد» ، شرکتکنندگان در «گردهمآیی» ۱۲ خواسته را به مقامات مطرح کردند که شامل استعفای رئیس ولایت خودمختار کوهستان بدخشان «علیشیر میرزا نبات» و شهردار «خاروغ» «ریزو نظرزاد» هستند. خودروهای زرهی نظامی و پلیس در انتظار اعتراضات جدید به «خاروغ» وارد شدند.
«مارس ساریف»، کارشناس سیاسی مشهور قرقیزستانی، در مصاحبه با رسانههای روسی، اظهار داشت که نیروهای خارجی در پشت ایجاد جناح مخالف مسلح در تاجیکستان قرار دارند، که وظایف آن عبارتند از «برکناری رئیسجمهور رحمان و ایجاد یک کریدور برای عبور گروههای مسلح از افغانستان به قزاقستان و روسیه» است. پس از سرنگونی «عمران خان»، نخستوزیر پاکستان، حملات هوایی پاکستان به استانهای «خوست»، «کنر» و «پکتیکا» افغانستان آغاز شد و گروههای سلفی مستقر در آنجا تا مرزهای تاجیکستان رانده شدند. روزهای گذشته نبرد بین طالبان و گروههای مسلح پشتون در همین ولایات درگرفت. ایالات متحده آمریکا تنها در تاجیکستان به تنش دامن نمیزند. «عبدالرشید دوستم»، رهبر ازبکستان که در ترکیه در تبعید بهسر میبرد، ۲۵۰ میلیون پوند برای سازماندهی ارتش مقاومت علیه دولت طالبان دریافت کرده است. «دوستم» چندین هزار جنگجوی ازبک را در شمال افغانستان کنترل میکند. اخیراً در ۱۸ آوریل، ستیزهجویان شاخه افغانستانی دولت اسلامی راکتی را به خاک ازبکستان شلیک کردند. «چارلز گرت» سفیر بریتانیا در قرقیزستان به کار خرابکارانه خود ادامه میدهد و آنطور که نشریات رسمی قرقیزستان گزارش دادند، وی رایزنیهایی با رهبران تشکلها و بنیادهای سیاسی طرفدار غرب («اموربک تکه بایف»، «عادل توردوقولوف» و حامیان روسای جمهور سابق «اوتونباوا» و «آتامبایف») داشته است. «سرگئی لاوروف»، وزیر امور خارجه روسیه که برای شرکت در نشست شورای وزرای خارجه کشورهای مستقل مشترک المنافع در ۱۱ مه وارد دوشنبه شده بود، بر اهمیت روابط متحدان با تاجیکستان تأکید کرده بود. «لاوروف» گفته بود که: «اگر حمله کامل به تاجیکستان صورت گیرد، این موضوع فوراً به موضوعی برای بررسی سازمان پیمان امنیت جمعی تبدیل خواهد شد، زیرا ما نمیتوانیم اجازه تجاوزات تهاجمی علیه متحدان خود را بدهیم.».
* https://www.fondsk.ru/news/۲۰۲۲/۰۵/۱۷/ssha-gotovjat-perevorot-v-tadzhikistane-۵۶۲۰۹.html
** روبانسفیدان به معترضانی گفته میشود که در مورد مسأله حقوق بشر یا حقوق زنان در روسیه، بلاروس، قرقیزستان و تاجیکستان و غیره در خیابانها دست به تظاهرات میزنند. این معترضان اجتماعی نوار سفیدی به مچ دست خود میبندند و یا نوارهای سفید را به محلهایی از شهر آویزان میکنند. اینها ناراضیان اجتماعی هستند که آمریکا در آنها نفوذ داشته و دارد (مترجم).
