چکیده :

استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k ) در این اواخر در بین جوانان افغانستان مروج زیاد گردیده است که در کل ،مواد مخدر یکی از مهم‌ترین چالش‌های اجتماعی، اقتصادی، صحی و امنیتی در جوامع امروزی به شمار می‌رود که آثار زیان‌بار آن نه‌تنها سلامت جسمی و روانی افراد را تهدید می‌کند، بلکه بنیان‌های خانواده، نظم عمومی، امنیت اجتماعی و توسعه پایدار جامعه را نیز با مشکلات جدی مواجه می‌سازد. در میان انواع مواد مخدر و مواد نشه‌آور، قرص‌ها و تابلیت‌های اعتیادآور به دلیل سهولت دسترسی، شیوه‌های متفاوت مصرف و تأثیرات مخرب بر وضعیت جسمی و روانی مصرف‌کنندگان، به یکی از نگرانی‌های جدی جوامع، به‌ویژه در میان قشر جوان، تبدیل شده‌اند.

مقدمه .

در افغانستان به خصوص شهر کابل و ولایات پدیده استفاده از مواد نشه‌آور و تابلیت‌های اعتیادآور در سال‌های اخیر به‌عنوان یک معضل قابل توجه اجتماعی مطرح بوده است. بخشی از جوانان به دلایل گوناگون، از جمله بیکاری، فقر اقتصادی، مشکلات خانوادگی، ناامیدی نسبت به آینده، ضعف آگاهی از پیامدهای مصرف مواد مخدر و تأثیرپذیری از محیط‌های ناسالم اجتماعی، در معرض خطر گرایش به مصرف این مواد قرار دارند. از سوی دیگر، ضعف نظارت و کنترول مؤثر بر توزیع‌کنندگان و قاچاقچیان مواد مخدر، عدم شناسایی به‌موقع مراکز عرضه و فروش و کاستی‌های احتمالی در عملکرد نهادهای مسئول، می‌تواند زمینه گسترش این پدیده را مساعد سازد.

بدون تردید، گسترش مصرف تابلیت‌های اعتیادآور در میان جوانان، صرفاً یک موضوع فردی یا صحی نبوده، بلکه مسئله‌ای چندبعدی است که ابعاد حقوقی، اجتماعی، اقتصادی و امنیتی را در بر می‌گیرد. از این‌رو، مقابله با آن مستلزم اتخاذ تدابیر همه‌جانبه و تدوین سیاست جنایی سنجیده و مؤثر است؛ سیاستی که تنها به مجازات مرتکبان محدود نگردیده، بلکه پیشگیری از جرم، مبارزه با قاچاق و توزیع غیرقانونی مواد مخدر، آگاهی‌دهی عامه، درمان و بازتوانی افراد مبتلا به اعتیاد و فراهم‌سازی زمینه‌های اشتغال و مشارکت اجتماعی جوانان را نیز شامل شود.

متن موضوع @

سیاست جنایی تقنینی در قبال جرایم مرتبط به مواد مخدر .

هر کشوری برای مواجهه ومقابله با جرایم تدابیر را اتخاذ می کند که انعکاس دهنده سیاست جنایی همان کشور است اصولا اگر سیاست جنایی را به منزله تدابیر مواجهه با جرم تلقی کنیم ، هیچ حکومتی در طول تاریخ فاقد سیاست جنایی نبوده است زیرا به هر حال در مقابل جرم واکنش خاصی داشته است حتی عدم واکنش گونه ای از سیاست جنایی است ( قیاسی ۱۳۸۵) ، قانون گذار دولت جمهوریت در ماده دوم قانون مبارزه با مواد مخدر سیاست جنایی تقنینی را به شرح زیر بیان می کند . مبارزه علیه مواد مخدر به منظور تحقیق اهداف ذیل صورت می گیرد وقتی سخن از سیاست جنایی به میان می آید گاهی معنایی مضیق آن در نظراست مشتعل برم جرم ، مجازات ، قانون و قضاوت است که همان حقوق کیفری یا سیاست کیفری می باشد اما سیاست جنایی معنایی وسیع تر دارد و به مجموعه روش ها گفته می شود که مقابل جرم وانحراف ، اتخاذ می گردد ‌.

بنابراین در سیاست جنایی عملی که با آن مبارزه میشود منحصر در جرم نیست و هرگونه کجروی وانحرافی را شامل میشود واز سوی دیگر ، جامعه تمامی امکانات و توانایی های خود را برای جلوگیری از وقوع جرم ومبارزه با آن به کار می گیرد زیرا سیاست جنایی یعنی اتخاذ اصول وتدابیر لازم در برابر جرایم و دفع ورفع آن ها و یا کاستن آن ها می باشد سیاست جنایی در برخی ازمنه اصل انتقام را معمول داشته است و در برخی ازمنه مبنای سیاست جنایی بر اصلاح مجرمان است به همین رو زندان ها را بدل به مراکز اصلاح بزه کاران می کند .( جعفری لنگرودی ۱۳۷۸)

در ماده دوم قانون مبارزه با مسکرات مواد مخدر مصوب ۱۳۸۹ سیاست جنایی افغانستان را در قبال مواد مخدر بیان می کند .

اهداف این قانون عبارت اند از .

۱ _ جلوگیری از زرع خشخاش ، بنگ ، کوکائین وسایر نباتات مواد مخدر .

۲_ جلوگیری ازتولید ، تهیه ، پروسس ، خرید ، فروش ، نگهداشت ، توزیع ، کمیشن کاری ، واردات ، صادرات حمل ونقل ( ترافیک ) عرضه استعمال ، ذخیره اخفای مسکرات مواد مخدر یا مواد مختل کننده روان .

۳_ تنظیم و کنترول مواد مخدر ، ادویه روانی مواد کمیاوی اولیه وتجهیزات مورد استعمال در تولید و پروسس مواد مخدر وادویه روانی به منظور جلوگیری از استعمال غیر قانونی آن ها و حصول اطمینان از اینکه مواد مذکور برای مقاصد طبی ، علمی ، تحقیقاتی وصنعتی ، طبق احکام قانون مورد استعمال قرار می گیرد

۴_ مجازات مرتکبین جرایم قاچاق مسکرات و مواد مخدر .

۵_ تامین هماهنگی میان ادارات دولتی وغیر دولتی در امر مبارزه علیه مسکرات و مواد مخدر و نظارت وارزیابی از تطبیق اسراتیژی ملی کنترول مواد مخدر .

۶_ تشویق دهاقین به زرع نباتات مفید به عوض خشخاش ، بنگ ، کوکائین وسایر نباتات مواد مخدر.

۷ _ جلب ، همکاری ومساعدت سازمان های غیر حکومتی داخلی و خارجی و سازمان های بین المللی در امر مبارزه علیه مسکرات و مواد مخدر ادویه روانی و مواد کمیاوی و تجهیزات مورد استعمال در تولید و پروسس آن .

جهت سرکوب و پیشگری مواد مخدر سیاست جنایی مشخص باید از طرف مسئولین اتخاذ گردد.

پیشنهادات

مفهوم‌شناسی مواد مخدر تابلیت و انواع آن

عوامل اجتماعی، اقتصادی و امنیتی گسترش مصرف تابلیت در شهر کابل

مفهوم و مبانی سیاست جنایی در مبارزه با مواد مخدر

سیاست جنایی تقنینی علیه مواد مخدر تابلیت در افغانستان

سیاست جنایی اجرایی و نقش نهادهای امنیتی و عدلی و قضایی

نقش سیاست جنایی پیشگیرانه در جلوگیری از گرایش جوانان به مصرف تابلیت

چالش‌ها و موانع مبارزه با مواد مخدر تابلیت در شهر کابل

راهکارها و پیشنهادها برای اتخاذ سیاست جنایی مؤثر

همچنان فامیلی ها هم نقش ارزنده در سرکوب و پیشگیری مواد مخدر دارند .

با احترام

جمشید کو هستانی

نظامی نظامی سابق

فرستنده!

محمدعثمان نجیب

Share on Facebook

Tweet

Follow us