زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای…

         چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

«
»

مسايل اجتماعي

تنظیم جامعه بر بنیاد قانون از مقتضیات زمان است

گرچه مقتضیات قرن ۲۱ را در دولت داری بر بنیاد قانون اساسی بحیث قانون مادر وسائر قوانین عنوان میکنند اما برخی جوامع بشری تا ۱۸۰۰ سال قبل از میلاد حدود زیست افراد جامعه را در متون مندرج بحیث قانون تنظیم کرده بودند . قدیمی ترین قانون همانا قانون هامورابی است که در ستونی از سنگ…

بیشتر بخوانید

گفته و وعده های طالبان در چنبری تردید، تشویش و هراس

نوشته از بصیر دهزاد حلقه رهبری طالبان متشکل از دو شاخه یعنی گروه حقانی در بخش ( لوگر، پکتیکا، پکتیکا، خوست، غزنی و میدان وردک) و طالبان در بخش ( کندهار، هلمند، فراه ، اروزگان ، زابل ) و بلاخره شاخه اقلیت کوچک از طالبان بخش های از ولایات شمالشرقی ، شمال و شمالغربی کشور…

بیشتر بخوانید

افغانستان در وضعیت خیلی های فاجعه بار

سر انجام رژیم پوشالی کابل که یک گروه مافیایی، خیلی‌ها فاسد، بیکاره و غیر وابسته به مردم و کشور آن  را رهبری می‌کرد، در زمان خیلی کوتاه یعنی ده روز به گونه غیر قابل باور از هم پاشید و فروریخت. گو اینکه این رژیم با همه سروصدای های کر کننده و هزینه دو تریلیون دالری…

بیشتر بخوانید

پایگاهء نظامی السیلیه گذرگاهء مهاجران افغانستان به امریکا

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها پایگاهء نظامی السیلیهء قطر میزبان هزاران مهاجر است که افغانستان را به قصد رسیدن به آمریکا ترک می کنند. این مهاجران شامل کسانی می شوند که دارای پاسپورت و یا گرین کارت آمریکایی و یا دارای اسناد اس آی وی اند و یا کسانی که از سوی خارجی ها…

بیشتر بخوانید

بحران در افغانستان ثمره‌ رهبری فاسد

 سقوط کابل اگرچه همه را در بُهت فرو برد اما بزرگترین دستاورد آن شناختن رهبران فاسد و تشخیص برای بهتر زیستن و جراحت فهم مردم در آگاهی بر توانمندی‌های خود برای تعیین حق سرنوشت خویش را به مرحله‌ ظهور گذاشته است . امروز ذات پلید سیاستمداران کابل و فرومایگی و پستی رهبران از هر حزبی…

بیشتر بخوانید

فریادی در کرانه های سکوت یا انتظاری برای یک اعتراض

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان سرزمین حادثه های خونین و حماسه آفرینی های باشکوه است که مردم آن در هر مقطعی از تاریخ با پایمردی ها و رادمردی ها نفخ صور آگاهی و آزادی و عدالت را در دل سکوت دمیده اند و هرفصلی از انتظار را شجاعانه و دلیرانه وارد فصلی از اعتراض های جدید…

بیشتر بخوانید

چرا ارتش افغانستان به این سادگی فروپاشید؟

نوشته کریم پوپل ۳۰ اسد سال ۱۴۰۰ اردوی ملی در سال ۲۰۰۲ بمقاصد دفاع از نطام ،حاکمیت ملی ، مقدسات ، تمامیت ارضی ، قانون اساسی  ارزشهای معنوی تشکیل گردید. قوای مسلح افغانستان داری ۳۰۰ هزار پرسونل بوده . که از آنجمله ۱۹۵۰۰۰ هزار سرباز، بریدمل و افسر در تشکیل اردو شامل بوده  که در…

بیشتر بخوانید

څوک چې ډاریږي، هغه ورکیږي!

نور محمد غفوري هیواد مختلفو سیاسي ګوندونو ته اړتیا لري، تر څو چې د متفاوتو نظریاتو تر منځ د آزادې مباحثې او دیالوګ په بهیر کې د پرمختګ او د ولس د هوساینې تر نورو ښه او مناسبه (اوپتیمال) لاره وموندل شي. د هیواد د ملي عاید په ویش او د سیاسي واک په ګډون…

بیشتر بخوانید

شرمساران تاریخ با تکرار تاریخ به میهن جفا کردند

نویسنده: مهرالدین مشید مفهوم تکرار تاریخ، به شکل‌های گوناگونی در تاریخ جهان آمده است. تکرار تاریخ به دو حادثه ای گفته می شود که با یکدیگر شباهت دارند؛ به عنوان نمونه، سرنگونی امپراتوری‌ها، شاهان و سایر زمامدارن مستبد که در الگو های تاریخی سیر تکرار را پیموده اند و در برهه های گوناگون تاریخی باهم شباهت هایی…

بیشتر بخوانید

افغانستان قربانی پروژۀ جدید امریکا در یک توطیۀ گسترده و هماهنگ

نویسنده: مهرالدین مشیدافغانستان در پرتگاهی از دشواری های نفس گیر در میان فاجعه و فلاح حمله های هدفمندانۀ طالبان بویژه به مرکز ولایت ها و سقوط زرنج مرکز نیمروز و شبرغان مرکز جوزجان و به همین گونه حمله های شدید بر شهر تالقان مرکز تخار، فیض آباد مرکز بدخشان و لشکرگاۀ مرکز هلمند،ناپاسخگویی مقام های…

بیشتر بخوانید

افغانستان به مثابه یک سرزمین سوخته!

عواقب فرار لشکر شکست خورده‌ی بزرگترین قدرت جهانی با متحدانش از افغانستان و رفتار غیر مسوولانه آنها در چنین شرایط دشوار، بالای زنده‌گی مردم تاثیر خیلی ناگوار و نا هنجار بجا گذاشته است.  همین اکنون سایه شوم ترس، وحشت و دلهره از به قدرت رسیدن لشکر نیابتی پاکستان و مسلط شدن این گروه متحجر، متعصب…

بیشتر بخوانید

میراث هولناک امپریالیزم و استعمار در افغانستان

فاحشه،معتاد، معلول،مفعول، یتیم و یک دولت مزدور، لرزان و” میزوف ” و یک کشور در حال تفرقه و تجزیه چنین است میراث هولناک امپریالیزم و استعمار در افغانستان. داکتر آرین ایالات متحده امریکا که با دستاویز قراردادن مبارزه با طالب و القاعده هزاران کیلومتر دورتر از خاک خویش داخل خاک افغانستان شده بود، آماج های…

بیشتر بخوانید

افغانستان و روز های دشوار، در موجی از بازی های مرموز و مبهم 

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان پس از تهاجم خونین شوروی در 6 جدی سال 1358  و حملۀ وحشتناک امریکا در ۷ اکتبر ۲۰۰۱ میلادی با نام رسمی عملیات بلندمدت آزادی،  روز های دشوار و آزمونی و در ضمن خطرناک را پشت سر می گذارد که بی پشینه ترو متنوع تر و پیچیده تر از حوادث  ۴۳ سال…

بیشتر بخوانید

از درس ها و تجارب گذشته و بسوی انتخاب دولت ملی و اندیشه ملی

نوشته از بصیر دهزاد ۴۲ سال جنگ و تراژیدی خونبار، کشتار هموطنان بی دفاع ما و از بین رفتن صد ها هزار جوان رشید کشور در میدان های جنگ نه برنده و نه بازنده داشته است . فقط تداوم جنگ ، وحشت، تراژیدی اشک، خون و ماتم را در قبال داشته است. باید نتیجه گیری…

بیشتر بخوانید