تکنولوژی یا تخیل؟ هارپ در میان واقعیت و توطئه 

از یوتیوب تا توهم خدایی: کالبدشکافی یک روایت خطرناک سلیمان کبیر…

بگذریـــد!

امین الله مفکر امینی          2026-27-04! بـگذرید زحرف وسخن های ممــلو ا زریـــــــــا نـــــدارد…

شب سیاه

رسول پویان شب سیاهی گریخته ماهی، شکـسته چنگی گـرفته نایی سحـر نیامد…

همدیگر ناپذیری

نفاق ، همدیگر ناپذیری ، بلند پروازی ، امتیاز طلبی…

مدافعان خط دیورند؛ واقع گرایان ژیوپلیتیک یا متهمان به همسویی…

نویسنده: مهرالدین مشید موافقان دیورند؛ بازیگران واقع گرا در برابر ستون…

‬‬نه به جنگ و نابرابری، آری به همبسته‌گی جهانی کارگران‬‬‬‬

 ‬‬‬‬اعلامیۀ سازمان سوسیالیست‌های کارگری افغانستان به‌مناسبت اول ماه می، روز…

توهم برتری و بازی قدرت

«جستاری در خودبزرگ‌ بینی و بازی‌های پنهان برتری» تهیه و تدوین…

بالیستیک چی‌ست؟

چرا این واژه‌ی صفت را به جای نام اصلی کار…

طالبان؛ پیامد فساد ساختاری و سازمان یافته حکومت‌های کرزی و…

نویسننده: مهرالدین مشید از امید تا انحطاط؛ فساد ساختاری و بازگشت…

قلۀ پیروزی

از قلـب خراسـان کهـن آمده ام با یعـقوب لیث و تهمتن…

بخاطر انفاذ قانون اساسی به مثابه شاه کلید نجات افغانستان

اعلامیه و فراخوان ملی بنام خداوند حق و عدالت با اتکا بر…

 لیبرالیسم، جنبش روشنگری، و نبوغ جان لاک

john locke (1632- 1704) آرام بختیاری جان لاک ؛ آغاز تئوری تقسیم…

از ترور میر اکبر خیبر تا کودتای ثور؛ بهای سنگین…

نویسننده: مهرالدین مشید تروریکه هنوز هم مردم افغانستان بهای آن را…

با عاشقان وعارفان همصحبت!

امین الله مفکر امینی                     2026-19-04! دل منــــــور میکـــند صحبت بـــا اهلـی عشق…

اهمیت و ضرورت آسیب شناسی تاریخی ، برای امروز و فردا های…

نوشته از بصیر دهزاد   این  مقاله که در کنفرانس علمی انجمن سراسری حقوقدانان…

داستایفسکی شوروی: داستایفسکی در فرهنگ، ایدئولوژی و فلسفه شوروی

 برگردان . رحیم کاکایی سه گفتار در واکاوی جایگاه داستایفسکی، نویسنده…

در مرز سایه و روشنایی انسان

 « از عشق تا خشونت ؛ سفربه درون انسان » تهیه…

نظم نوین

رسول پویان سازش به دشمنان وحشی ننگ است افـتــادن پا بـه پنجـۀ…

از  روح الله خمینی تا هبت الله؛ دو گلوله، دو…

نویسنده: مهرالدین مشید هبت الله گلوله ای از اعماق تاریخ؛ اما…

اولادی مبارزِ وطن!

امین الله مفکر امینی                    2026-13-04! بــی بنیاد میگردد پایه های ظلم وستـــم…

«
»

Monthly Archives: January 2026

میراث و وارثان لنین

۱۰٢ سال پیش، رهبر انقلاب اکتبر درگذشت ا. م. شیری، مأخوذ از «روزنامۀ ادبیات» قلب لنین، که مدت‌ها بیمار بود و به شدت درد می‌کرد، در سرمای شدید از تپیدن باز‌ایستاد. از آن روز به بعد، یخبندان‌های تجلی مسیح در روسیه با احترام به‌عنوان روزهای لنین شناخته شدند و ۲۱ ژانویه همچنان یک روز غم‌انگیز…

بیشتر بخوانید

ټکنالوژي، سیاست او د عدالت پوښتنه

نور محمد غفوری ایا د نوې زمانې په راتګ سره ټولنیز فکرونه زاړه شوي؟ ځینې کسان ځای ځای داسې نظر وړاندې کوي چې د نویې زمانې په راتګ سره چې نړۍ د نانوتکنالوژۍ (Nanotechnology) او روباټونو پر لور روانه او له حکومتونو سره د مستقیمو معاملو رول زیاتیږي، نور د شعارونو او ټولنو دوران تېر او دا د تاریخ کندو ته…

بیشتر بخوانید

نگاهی اجمالی به اعتراضات اخیر و نقش عناصر و رسانه‌های امپریالیستی

شباهنگ راد دربارهٔ اعتراضات جوانان و دیگر اقشار ستمدیده در خیابان‌های ایران، به‌ویژه پس از تعرض به جان مهسا امینی، بسیار گفته و نوشته ‌شده است. هدف این مطلب نه برخورد تفصیلی با این اعتراضات، نه بررسی دوره‌های مختلف آن و نه نقد دیدگاه‌های مطرح‌شده پیرامون آن‌هاست، بلکه تمرکزِ کوتاه بر موقعیتِ سیاسی جامعهٔ ایران…

بیشتر بخوانید

وحدت به‌مثابه پراتیک تاریخی

بازخوانی تیوریک نشست شصت و یکمین سالگرد تأسیس حزب دموکراتیک خلق افغانستان نشست شصت و یکمین سالگرد تأسیس حزب دموکراتیک خلق افغانستان را باید نه به‌عنوان یک مناسبت تقویمی، بلکه به‌مثابه لحظه‌ای از خودآگاهی تاریخی جنبش چپ افغانستان دانست ؛ لحظه‌ای که در آن، بحران‌های انباشته‌شده گذشته به سطح آگاهی جمعی آمده و امکان گذار…

بیشتر بخوانید

یادنامهٔ دکتورعبدالسلام آثم

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ در روزگاری که تاریخ کشورما مشحون از رخ داد های تلخ و شیرین وحوادث ناگواراست ، نام‌هایی چون ستارهٔ تابناک در آسمان فرهنگ می‌درخشند ؛ نام‌هایی که نه‌ تنهانمادی ازانسانیت اند ،بل که خود یک مکتب‌ اند وتندیسی ازدانایی ، صداقت ، فداکاری و عشق به خلق ومیهن که یکی از این چهره‌های درخشان…

بیشتر بخوانید

چرا نهضت جدید سوسیال‌دموکراسی افغانستان از ابتدا آغاز می‌شود؟

 نور محمد غفوری  سخن  نخست: سقوط جمهوری اسلامی افغانستان به فروپاشی یک نظم سیاسی- حقوقی انجامید که در چارچوب آن، نظام حزبی و ساختارهای نهادی پیشین نیز مشروعیت و کارکرد خود را از دست دادند. این مقاله استدلال می‌کند که آغاز فعالیت نهضت جدید سوسیال‌دموکراسی افغانستان از ابتدا، نه یک انتخاب سلیقه‌ای، بلکه پاسخی عقلانی به گسست ساختاری…

بیشتر بخوانید

ایران در گره‌گاه «نظم نوین» جهانی 

فهیم آزاد تحولات جاری در ایران را نمی‌توان جدا از صف‌آرایی نظم جهانی سرمایه‌داری و تشدید تضادهای امپریالیستی در دوران گذار به جهان چندقطبی فهم کرد. ایران امروز نه صرفاً یک «مسئلۀ داخلی» یا «بحران منطقه‌یی»، بلکه یکی از جبهه‌های فعال تقابل قدرت‌های سرمایه‌داری برای تأمین منافع استراتژیک، بازتعریف حوزه‌های نفوذ، کنترل بر منابع انرژی،…

بیشتر بخوانید

تشدید تضاد کار و سرمایه و خیزش جنبش های اعتراضی در ایران

جواد طیب در اوضاع فعلی ایران، جامعه در بطن یک بحران ساختاریِ تاریخیِ برآمده از مناسبات سرمایه‌داری قرار دارد؛ بحرانی که اساساً نه پیامد خطاهای مقطعی مدیریتی از خمینی تا خامنه‌ای و پادوان دیگر شان، بل نتیجه‌ی مستقیم انباشت سرمایه در دست اقلیت حاکم، استثمار سیستماتیک نیروی کار و تمرکز قدرت سیاسی–اقتصادی در چارچوب سرمایه‌داری…

بیشتر بخوانید

بحران فقر در افغانستان: عوامل، چشم‌انداز و راهکارهای مقابله با آن

افغانستان در یکی از تاریک‌ترین برهه‌های تاریخ معاصر خود بصورت عمومی و به ویژه از نظر معیشتی قرار دارد. فروپاشی نظام پیشین، قطع ناگهانی کمک‌های بین‌المللی که پیش از این ۷۵ درصد بودجه عمومی را تأمین می‌کرد، و تحریم‌های بانکی، شوک عظیمی به بدنه ضعیف اقتصاد کشور وارد کرد. امروز، فقر تنها یک پدیده اقتصادی…

بیشتر بخوانید

بازسازی نیروی چپ دموکراتیک افغانستان

افغانستان در یکی از پیچیده‌ترین و بحرانی‌ترین مراحل تاریخ معاصر خود قرار دارد. سلطه یک حاکمیت فاقد مشروعیت ملی و بین‌المللی، فروپاشی ساختارهای حقوقی و مدنی، حذف سیستماتیک زنان از حیات اجتماعی، گسترش فقر و بیکاری، انسداد کامل فعالیت‌های سیاسی و مدنی و تبدیل کشور به کانون تهدیدهای امنیتی و انسانی، آینده جامعه را با…

بیشتر بخوانید

زایش نظم نوین جهانی وشدت عمل امریکا

بخش نخست: سرنوشت ونزوئیلا وایران درموردتجاوز بی بند وبارانه امریکا برونزوئلا وتبعات وپی آمد های آن تاکنون اخبارو گذارشات فراوانی ارائه شده که افزودن برآن ها، ملال آور خواهد بود. ببینیم منطق درونی برخورد تجاوزگرانه امریکا که همه قوانین بین المللی رانادیده می گیرد، نه تنهادرمورد ونزوئلا بلکه درمقیاسی وسیع تر، درچیست. دروضع بغرنج کنونی،…

بیشتر بخوانید

موقف  و اهداف سازمان ملل متحد در حاشیه سیاست های  احیای امپراطوری های خشن، زور و توسعه اراضی 

نوشته از بصیر دهزاد   در اوضاع متشنج جهان که حاکمیت ملی ، تمامیت ارضی دولت ها و نظام های که  قانونی و دارای مشروعیت ملی و بین المللی اند، در معرض  تعرض قرار میگیرند، باید به سوال های متعددی پاسخ دریافت نمود و ضرورتن باید به یک بازبینی  و تعریف جدید از حقوق بین المللی ،  منشور سازمان ملل متحد و ارزش های حقوق بشری متوسل گردید. این گرایش جدید در میان مجامع…

بیشتر بخوانید

اهمیت شناخت از پدران بزرگ معنوی ما

میرعبدالواحد سادات  بخاطر روشنگری امروز ما  و درک  از  مدرنیته  و مشروطیت در جدل تاریخی و جاری  «مشروعه» و «مشروطه» شناخت مشروطیت در افغانستان، بدون درک  از نقش  پر اهمیت روحانیون روشن‌ضمیر و پیوند آنان بااندیشه قانون، آزادی و مسئولیت اجتماعی، ممکن نیست.  جدل تاریخی میان «مشروعه» و «مشروطه» در تاریخ  بازتابی از کشاکش میان…

بیشتر بخوانید

نسل‌کشی در غزه از اکتوبر (2023م) آغاز نشده است

نسل‌ کشی علیه فلسطینی‌ ها در هشتم اکتوبر (2023م) آغاز نشده است و به نوار غزه محدود نمی‌ شود. برای اینکه به ‌درستی به رنج صد ساله فلسطینی‌ ها بپردازیم، نیاز است که این کشتار جمعی جاری در غزه را در زمینه تاریخی آن مطالعه نماییم. مسیح سادات از زمانی که آنچه آخرینِ «توافقات آتش‌…

بیشتر بخوانید

طالبان؛ گسست خشونت‌بار و تعلیق تاریخ در افغانستان

نویسنده: مهرالدین مشید حکومت ضد تاریخی طالبان؛ نمادی ازایستایی در برابر پویایی تاریخ حکومت طالبان نه یک وقفهٔ موقت، بلکه تعلیقی خشونت‌بار در مسیر تاریخ سیاسی–اجتماعی افغانستان است. با توجه به نظریه‌ ها در رابطه به تاریخ، دولت، و خشونت؛ طالبان از منطق تداوم تاریخی، نهادسازی و مشروعیت مردمی گسسته‌ اند و با جایگزینی خشونت…

بیشتر بخوانید