طالبان، تی‌تی‌پی و چرخش به سوی هند؛ رمز یک رقابت…

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از پرسش‌های مهم و پیچیده در تحولات…

میدان، فشار و خطای پیروزی: چه زمانی هزینه به قدرت…

Wahidullah Noorzai | Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) تز مقاله در منازعات…

سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

آته ایسم؛ ضرورت انقلاب و روشنگری است؟

Atheism: خدا ناوری  آرام بختیاری 2600 سال بحث و جدل خونین؛ آته…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

زورا سورونبایوا  شاعر، نویسنده و نمایشنامه‌نویس قرقیزی شوروی

برگردان. رحیم کاکایی زورا سورونبایوا  نخستین نویسنده زن در قیرقیزستان شوروی،…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

خاطرات امین الله مفکر

خاطرات اینجانت امین الله مفکر امینی شاعر و نویسنده درچـــاربــــــخش مختصرا…

افغانستان در دوراهی تاریخ؛ تداوم بحران یا گذار به حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان امروز در نقطه‌ای حساس از تاریخ معاصر…

بی تفاوتی جهان در برابر تروریزم جهادی در افغانستان!

القاعده و طالبان دو رویی یک سکه اند! جهان در برابر…

اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

مشروعیت‌زدایی قومی طالبان؛ خلع سلاح قومی این گروه

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر حل بحران…

آن کارسون، برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ از ادبیات کلاسیک تا…

      بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  آکادمی سوئد روز پنج‌شنبه ۸ اکتبر ۲۰۲۶، جایزه نوبل…

رمانتیسم؛ عطر شانل آیدا، یا سیگار اشنو شهلا ؟

Romantik . آرام بختیاری رمانتیک، مکتبی چند وجهی؛ خردگریز، اتوپیستی، هومانیستی. رمانتیک واژه…

رساله‌ای در باب تخیل (3)

« آزادی و هراس انسان از خلوت خویش » تهیه و…

جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

«
»

اغراق در بیان موقعیت جغرافیایی افغانستان

برخی تحلیلگران قراردادی در شبکه های تلویزیونی در باب موقعیت جغرافیایی افغانستان آنقدر غلو می‌کنند که از لحاظ عملی و دیدگاه سیاست جهانی و منطقوی مطلقیت نظر شان دور از برخی حقایق میباشد .

این واقعیت است که سرزمین کوهستانی و محاط به خشکه افغانستان در موقعیت همسرحدی با شش کشور همسایه با داشتن ذخایر تریلیونها دالری زیر زمینی و چهار راه بودن برای انتقالات ترانسپورتی از اهمیت ویژه برخوردار است .

اما خوش فهمی اغراق آمیز درین مورد که گفته می‌شود، جهان به افغانستان احتیاج دارد و این احتیاج جبری کشور را بدون رعایت موازین پذیرفته شده جهانی به جایگاه لازم یک دولت قانونی می‌رساند چندان معقول نمی‌باشد.

کشورهایکه در تعین سرنوشت جهانی و‌منطقوی موثر اند تنها از لحاظ اهمیت جغرافیای سیاسی نه که از زاویه رقابت‌های راهکاری و راهبردی متکی به منافع شان به آن می‌نگرند . چنین حالت در بازی بزرگ‌ قرن نزده و جنگ سرد قرن بیست نیز وجود داشت و از عوامل اشغال و لشکرکشی گردید.

در رقابت جاری سه عامل از سه دیدگاه افغانستان را مورد توجه درآورده است :

۱– عامل اقتصادی .

۲– عامل فعالیت‌های استخباراتی و تخریبی .

۳– تشوشات ناشی از مبدل شدن کشور به باشگاه تروریستان .

این عوامل سبب نمی‌گردد که جهان محتاج به افغانستان باشد بلکه باعث رقابت منفی که حاصل آن جز به زانو افتیدن کشور چیز دیگر نمی‌باشد .طی نیم قرن اخیر کشور به چنین مصیبت مبتلا گردیده است .

سرزمینی که به بحر راه ندارد ، کوهستانی و صعب‌العبور است ، در منابع عمده آبی آن همسایگان خودرا شریک می‌دانند، نیم قرن جنگ و تخریب و ویرانی را دیده باشد ، کادر و پرسنل علمی. وفنی ان فرار کرده و هنوز هم رو به فرار باشد جهان محتاج آن نیست ، خود محتاج به جهان میباشد . نخوت شکست بیگانگان نمی‌تواند چنین کشور فقیر را از شوره زار های باقیمانده جنگ بیرون کند ، آزادی که پشتوانه اقتصادی خود کفا و استراتژی باز سازی بعد از جنگ را نداشته باشد عامل تامین ثبات و تحکیم مبادی دولتداری خوب شده نمی‌تواند بخصوص که همسایه بدی چون پاکستان بحیث زخم ناسور در کنار ان باشد ، تنها بندش سرحدات پاکستان بروی تجارت کشور نشان می‌دهد که ما محتاجیم نه همسایه ها و جهان به ما . همچنان اگر ورود هفته وار چهل ملیون دالر قطع شود باز دیده می‌شود که محتاجی کاذب جهان چه روزی بحال مالی این کشور می آورد.

چسبیدن به جمله قالب بندی شده مربوط به موقعیت جغرافیایی ، استراتژی سیاسی قرار گرفتن در جمله ۱۹۵ کشور جهان ، کار رفع وضعیت نا به سامان اقتصادی و خطرات زمینه یابی تداوم تحرکات ضد امنیتی رقبای چین و همسایگان شمالی که منظور آن ایجاد بی ثباتی در چین و روسیه میباشد را به بیراهه می‌برد و سال‌های دیگر همان بازی های تکراری به تکرار گرفته می‌شود( سفرهای هیئت‌ روسیه زیر نام توسعه همکاری های اقتصادی مبین این واقعیت است .)

افغانستان به جهان محتاج همکاری های اقتصادی ، تربیت کادر و پرسونل علمی و فنی ، برسمیت شناسی ، مبارزه مشترک با تروریسم ، حسن همجواری با همسایگان و روابط نیک با جهان میباشد . برای رفع این ضرورت‌ها ی استراتژیک بزرگ منشی و هوابندی توهم آمیز، تکبر و غرور راهگشا نمی‌باشد . ” از غرور وهم باید اندکی بالا گذشت ” .