از اصلاحات تا شورش؛ چه بر سر انقلاب ثور افغانستان…

https://www.youtube.com/watch?v=l0ow4OzGHJQ https://www.youtube.com/watch?v=Hyq-bga7Suc https://www.youtube.com/watch?v=tOXvTwiDiOM https://www.youtube.com/watch?v=H1Qje9nj1e0 https://www.youtube.com/watch?v=oaAMDDVRm44 دوم سپتامبر ۲۰۲۶، پنجمین جلسه از سلسله گفت‌وگوهای ما با…

وقتی دین و فلسفه به ایدئولوژی بدل می‌شوند

 نویسنده: مهرالدین مشید ایدئولوژیک شدن دین و فلسفه؛ آغاز فاجعه دین و…

انتقاد،اعتراض، پاڅون او بغاوت

عبدالصمد ازهر                 …

دل « قلب » چیست؟ 

برهان الدین « سعیدی » دل نباشد غیر آن  دریای نور…

افغانستان؛ کشوری که توسعه در آن چند بار متوقف شد

نگاهی تاریخی و فرهنگی به «آغازهای ناتمام»، از دولت‌سازی تا…

نــذر

سعید، ماشینش را جلوی در ورودی امامزاده پارک کرد. پیاده…

انشاء

خانم "میر"، معلم کلاس سوم "شهید شمسه"، رو به دانش‌آموزان…

اسراف

"رها" دست مادرش را سفت گرفته بود، که در شلوغی…

از افغانستان تا هرمز؛ وقتی بحران‌های منطقه به یک زنجیره…

وحیدالله نورزی Wahidullah Noorzai Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist |…

عدالت در اسلام !

شیخ الاسلام امام ابن تیمیه می گوید . ان الله…

 افغانستان در بن‌بست پیچیده؛ روزنه‌های امید برای گشایش

 نویسنده: مهرالدین مشید قومی‌سازی جنگ؛ ترفند طالبان برای بقای انحصار قدرت  این…

مکثی بر طرح «ضرورت عقلانیت سیاسی، واقعبینی و گفتگوی سیاسی»

نوشته از بصیر دهزاد برای اولین بار است که ، بعد…

  نوستالژی انقلابی رمانتیسم فقرو بیچارگی

Victor Hugo (1802- 1885 ) آرام بختیاری آثار هوگو؛ مدرن، روشنگر، اخلاقی،…

فراتر از فروپاشی: چرا دولت‌ها پیش از سقوط، از درون…

تحلیلی نهادی از افغانستان و منطق سرایت بحران در منطقه وحیدالله…

من مسئول اعمال خودم هستم، نه مسئول اشتباه هم‌تبارانم

 نور محمد غفوری اگر سخنانی که از نام رحمت‌الله نبیل در…

جوردانو برونو ( بخش دوم ) 

« اندیشه‌ای فراتر از مرزهای زمانه »  تهیه و تدوین :…

افغانستان پس از پنج سال طالبان؛ ثبات واقعی یا آرامش…

وحیدالله نورزی افسر ارشد نظامی سابق، استراتژیست میدانی و تحلیل‌گر امنیتی…

افغانستان؛ تشنه رهبران آگاه و مدیران صادق، نه غارتگران قدرت

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان به رهبران آگاه و مدیران صادق و…

از ضعف نهاد در افغانستان تا سرایت ناامنی در منطقه…

وحیدالله نورزی Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military & Security Analyst Strategic…

سیاسي ګوند، سازماني جوړښت او د دموکراتیکې رهبرۍ بنسټونه

نور محمد غفوری لنډیز سیاسي ګوندونه د معاصرو سیاسي نظامونو له مهمو سازماني…

«
»

په شرمونو يې پټ کړلو؛ فساد د بريتورو تر بريتو لاندې

 خوشحال آصفي

په داسې حال کې چې د مخابراتو او ټکنالوژۍ پر وزير د فساد د لګيدلو تورونو سپيناوی لا نه دی شوی؛ د ملي يووالي د حکومت د بل وزير له فساده پرده پورته شوه. په ټولنيزه ميډيا کې د پوهني وزير اسدالله حينف بلخي ته منسوب غږيز کليپ؛ د ملي يووالي حکومت د چارواکو له بل ستر فساده پرده پورته کړه. په فيسبوک کې خپور شوي حنيف بلخي ته په دغه منسوب کليپ کې نوموړی له خپل يو ملګري سره د ۱۸۰۰۰ امريکايي ډالرو خپلمنځي وېش په اړه خبرې کوي. په دغه کليپ کې د پوهنې وزير له خپل يو کارکوونکې سره غالباً د فراه ولايت په ګلستان ولسوالۍ کې د البسې د پلورلو په تړاو د هغو ۱۰۰۰۰ امريکايي ډالرو يادونه کوي چې په مصرف رسيدلې دي خو البسه نه ده پيرل شوې. په دغه کليپ کې څرګنديږي چې وزير غالباً د تدارکاتو کميسيون یو تن کارکوونکي سره د دغه وزارت د ظرفيت لوړونې پروژې اړوند د ۱۸۰۰۰ تقسيم شويو ډالرو لپاره پر سند جوړولو خبرې کوي. د پوهنې وزارت مسولان وايې وزير دا مهال په جرمني کې تر درملنې لاندې دی او د نوموړي تر راتګه په دې اړه څه نه وايي.

له دې نه وړاندې په مخابراتو وزارت کې د پراخ فساد او ايران ته د افغانستان د محرمو اسنادو د ورکړې په تور د مخابراتو د وزير دنده ځنډول شوې ده. څو ورځې وړاندې د هېواد د مخابراتو او ټکنالوژۍ وزیر عبدالرزاق وحيدي د فساد په تور له خپلي دندې وشړل شو. همغه مهال ويل کېدل، چې نوموړی په لويه کچه په مالي او اداري فساد کې ښکېل و. په تازه څرګندونو کې يوې حکومتي سرچينې رسنيو ته ويلي، چې ولسمشر په دې خاطر د نوموړي دنده وځنډوله چې هغه ته مالومه شوه چې نوموړي ایرانيانو ته پټ او محرم مالومات ورکړي دي. د خبر پر بنسټ په نوموړي باندې تور دی، چې د تيلفون له کارتونو څخه چې حکومت کومه لس فيصده ماليه ټولوي ډېره برخه يې د ده خپل شخصي اکاونټ ته لېږلې ده، حکومت دمګړۍ د نوموړي د اداري او مالي فساد په اړه څېړنه کوي.

په اوس وخت کې د پوهنې د وزير او يا د مخابراتو او ټکنالوژۍ د وزير د فساد دوسيه لومړنۍ نه ده او نوباور مو دی چې وروستۍ به هم نه وي. څه موده وړاندې ولسمشر غني د کورنيو چارو وزارت درې پخواني معينان په ياد وزارت کې د پراخ فساد له امله ممنوع الخروج اعلان کړي دي. دغه معينان مجتبی پتنګ، جميل جنبش او جمال ناصر دي، چې له ۱۳۹۱ تر ۱۳۹۴ کلونو يې دندې ترسره کړې دي. همداراز د کابل پخواني ښاروالان محمد يونس نواندېش او روح الله امان، په ښاروالۍ کې د پراخ فساد له امله ممنوع الخروج اعلان شول. همداراز تر دې وړاندې هم د ګڼو چارواکو د فساد دوسیې رسنیو رابرسېره کړي، خو پر وړاندې یې جدي اقدام ندی شوی، اوس ولیدل شي چې حکومت له دغې دوسیې سره څه کوي؟

لکه څرنګه چې د ملي يووالي د حکومت بنسټ د پنځوس ـ پنځوس وېش پر اساس ايښودل شوی او د کابينې له وزيرانو نيولی آن تر معين، رييس او کوچني ماموره پورې ټول پوستونه د دوه ښاغلو ولسمشر او اجرايه رياست تر منځ وېشل شوي دي. خو پوښتنه دا پيدا کيږي چې دغه فاسد وزيران چې کله د ولسمشر او اجرايه رييس لخوا ولسي جرګې ته د باور رايي اخيستو په خاطر پيژندل کيږي؛ آيا ولسمشر او اجرايه رييس ته دوی معلوم نه و چې دا خلک له خپل ولس، هيواد او خاورې په پرتله نورو ته ډير وفادار دي؟ آيا ولسي جرګې نه و پيژندلي چې د باور رايه يي ورکوله؟ يا دا چې ولسمشر، اجرايه رييس او ولسي جرګه له دوی سره په فساد کې شريکان دي؟

په حکومت کې د همدغه ډول وزيرانو او چارواکو د شتون له امله د ولس او دولت تر منځ واټن ډ‌ير شوی دی او ولس په حکومت او قضايي سيستمونو باور له لاسه ورکړی دی چې ګويا دغو فاسدو چارواکو ته دې د خپل عمل سزا ورکړي. د حل لار يې په دې کې ده چې دغه فاسد وزيران او نورو دوستانو ته يي بايد په خپله ولس سزا ورکړي. ولس بايد دوی په خرو کېنوي، مخونه يې تور کړي او په ټول ښار کې يي وګرځوي څو نورو ته د عبرت درس شي. که داسې ونه شي نه يواځې دا چې د فساد مخنيوی به ونشي بلکې ريښې به يې آن تر ارګ او ولسمشره ورسيږي.