د تصوف او عرفان په تړاو مرکه‎

له ښاغلي پوهاند محمد بشیر دودیال سره، چې د علم،…

نمک شناسان!

امین الله مفکر امینی                     2026-15-01! دوستش میدارم آنــرا کزاعمــــاقی قلبی  مملو زمهــــرش دوستم بــــدارد  بسی…

رمان نیهلیستی، عرفان رفرمیستی، روشنفکر پوپولیستی

Aldous Huxely (1894- 1963) آرام بختیاری روشنفکران و فرهنگسازان در رمانهای هاکسلی. آلدوس…

پیام شادباش رفیق سلطانعلی کشتمند

پیام شادباش رفیق سلطانعلی کشتمند، از بنیان‌گذاران حزب دموکراتیک خلق…

دا نه یو انتخاب دی، بلکې یو تاریخي مسؤلیت دې 

درنو محضرو ملګرو! نن موږ دلته یوازې د یوې عادي غونډې…

فرخنده باد  شصت ویکمین سالروز تاسیس حزب دیموکراتیک خلق افغانستان

رفقای عزیز! امروز بخاطر تجلیل  شایسته ازشصت ویکمین سالروز حزب دیموکراتیک…

از اختناق در سطح طالبان تا اختناق در دموکراسی های…

نویسنده: مهرالدین مشید اختناق داخلی طالبان و مصلحت‌گرایی جهانیان اختناق در افغانستان…

فــــــــــــــراخــــــــــوان

نشست مشترک شورای اروپایی حزب آبادی افغانستان و تشکل نوین…

به پیشواز بزرگداشت از سالگرد ح د خ ا

هویت واقعی هر حزب یا سازمان سیاسی، پیش از هر…

تجلیل از شصت‌ویکمین سالگرد تأسیس ح د خ ا

به مناسبت شصت‌ویکمین سالگرد بنیان‌گذاری حزب دموکراتیک خلق افغانستان، نشست…

قتل نظم و قانون 

رسول پویان  خـدا نظـاره گـر قـتل نظـم و قـانـون است  ز بیم جنگ و تجاوز بشر جگرخون است  شرار حرص تجاوزگران چه افزون است  حدیث هیتلـر و چنگیز…

عشق فطرت اش!

امین الله مفکر امینی                             2026-04-01! زعشق گفتن نباید خواست صرف ارضای خواهشهای…

ګالیلیو ګالیله

دی یو ایتالیوي فیلسوف، ستوری پېژندونکی، فزیک‌پوه، ریاضي پوه…

آلبر کامو،‌ محصول یا قربانی استعمار فرانسه؟

درودها دوستان گرامی ما! محمدعثمان نجیب  نماینده‌ی مکتب  دینی فلسفی  من بیش از…

کتاب "زندگی عیسی" نقد مسیحیت بود 

Strauß, David (1808-1874) آرام بختیاری داوید اشتراوس؛- مبارز ضد مسیحی، مبلغ علم…

عدل الهی و عدالت اجتماعی و سرنوشت عدالت در جهان

نویسنده: مهرالدین مشید  خوانشی فلسفی–دینی از نسبت خدا، انسان و مسئولیت…

لذت چیست؟

لذت به معنای حقیقی٬ بدون وابستگی به خوردن و مراقبت جنسی٬ بصورت…

اختلاف دښمني نه ده؛ د اختلاف نه زغمل دښمني زېږوي

نور محمد غفوری په انساني ټولنو کې د بڼو او فکرونو اختلاف یو…

شاعر کرد زبان معاصر

آقای هوزان اسماعیل (به کردی: هۆزان ئیسماعیل) شاعر کرد زبان…

چند شعر کوتاه از لیلا طیبی

(۱) انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

«
»

علم او ټکنالوژي؛ د رښتینې خپلواکۍ محور

په اوسني عصر کې د نړۍ بڼه په بشپړه توګه بدله شوې ده. نن ورځ د ملتونو ځواک، وقار او د ژوند حق یوازې په شعارونو نه، بلکې په دې پورې تړلی دی چې هغوی د وخت له تمدن او کاروان سره څومره ملګري دي. هغه ملتونه چې د ننني تمدن، علم او مدنیت له کاروانه وروسته پاتې شي، د تاریخ په پاڼو کې مړه ګڼل کېږي او نشي کولی خپل شتون ثابت وساتي.

په تېرو وختونو کې شاید خپلواکي یوازې د جغرافیایي سرحدونو ساتلو ته ویل کېدل، خو نن د خپلواکۍ مانا بدله شوې ده. رښتینې خپلواکي په علمي او ټکنالوژیکي ځان بسیاینه کې ده. یو ملت هغه وخت په رښتیا خپلواک بلل کېږي چې:

خپلې اړتیاوې په خپله پوره کړی شي.

د پردیو له اقتصادي او سیاسي احتیاجه خلاص وي.

د نړۍ په پرېکړو کې د اغېزمن غږ درلودونکی وي.

د خپلواکۍ دا مانا یوازې هغه وخت حقیقت موندلی شي چې ملتونه له عصري وسایلو او ټیکنالوژیکو مهارتونو برخمن وي. په دې بهیر کې، د نجونو زده کړې یوازې یو انتخاب نه، بلکې یوه حیاتي اړتیا ده. هیڅ ملت نشي کولی د خپل نفوس د نیمایي برخې له فکري وړتیاوو پرته د پرمختګ لوړو پوړیو ته ورسېږي. کله چې نجونې له زده کړو بې برخې وي، په حقیقت کې د ټولنې راتلونکی نسل له علمي روزنې محرومېږي.

کوم ملتونه چې له علمي او ټکنالوژیکي پلوه وروسته پاتې وي، خپلواکي یې تل تر فشار لاندې وي. د داسې ملتونو برخلیک د نورو په لاس کې وي او نشي کولی په نړیوالو معادلو کې خپلواک تصمیم ونیسي. که غواړو د یو ژوندي او باوقاره ملت په توګه پاتې شو، باید د وخت له علمي کاروان سره ځان ملګری کړو.

په لنډه توګه، علم او ټکنالوژي د ننني عصر د بقا یوازینۍ وسیله ده. که یو ملت غواړي چې رښتینې خپلواکي ولري، باید له خپلو ټولو بشري سرچینو (نارینه او ښځینه) ګټه پورته کړي او په علمي وسلو سمبال شي. له کاروان څخه وروسته پاتې کېدل مړینه ده او مخکې تلل د تلپاتې ازادۍ ضامن دی.

حبیب الله فتاح